Prostitutie Utrecht: De geschiedenis herhaalt zich

Geschiedenis prostitutie Utrecht

Aan het eind van de middeleeuwen deed de Utrechtse gemeenteraad veelvuldig inspanningen prostitutie te reguleren. Prostitutie was niet verboden, tenzij het te openlijk plaatsvond. Via verordeningen werd bepaald dat prostitutie uitsluitend mocht plaatsvinden in de achterafstegen bij de stadsmuur.

Aan het eind van de 16e eeuw veranderde dit. Onder invloed van het protestantisme werd gepoogd de prostitutie te verbieden. Er werd fel tegen prostitutie opgetreden maar verdreef prostitutie niet uit de stad. “Hoerenwaarden”, “Ravothuizen” en “koppelaarsters” bleven bestaan.

“De koppelaarster” van de Utrechtse kunstenaar Gerard van Honthorst in 1625

Ten tijde van de Franse tijd werden deze verordeningen in 1810 afgeschaft en de prostitutie nam in Utrecht fors toe. Bij de stadswal (de rand van de huidige binnenstad) was een plaats waar de prostituees en bordelen zich bevonden. Bij de Zadelstraat zaten de wat luxere, erkende bordelen. De overheid probeerde overlast bij de bordelen te bestrijden en gezondheidsrisico’s onder controle te houden.

Na het vertrek van de Fransen in de 19e eeuw beklaagden buurtbewoners van de Zadelstraat over het openlijke karakter van prostitutie, maar toch kwam er geen verbod op prostitutie. Prostitutie diende volgens de gemeenteraad te blijven bestaan, met name voor jonge en ongetrouwde mannen. In 1842 telde Utrecht 14 bordelen; sommige van de bordelen waren  groot, luxe  en duur en gericht op lieden uit de hogere stand; en bordelen die  minder chic waren en vooral bezocht werden door de burgerman, zeelui en militairen.

Vanaf 1850 stelde een systeem in werking waarbij prostituees zich zonder kosten vrijwillig konden laten onderzoeken op syfilis.

Ondanks er geen verbod was op prostitutie nam de repressie weer toe. In 1858 kreeg de Utrechtse hoogleraar in Heel en Verloskunde L.C van Goudoever toestemming van burgemeester mr Nicolaas Petrus Jacob Kien om prostituees te selecteren en onder medische controle te stellen, om daarmee over proefpersonen te beschikken voor klinische demonstraties tijdens zijn colleges.

Vanaf 1860 lijkt de tolerantie van de overheid voor bordelen sterk te zijn verminderd. De politie treedt strenger op tegen de bordelen. Van de 14 bordelen zijn er in 1885 nog maar drie over. Bovendien werd het systeem voor gratis medische controle voor prostituees stopgezet. Tegen het eind van de 19e eeuw kwamen er steeds meer bezwaren tegen de bordelen door de protestants christelijken en buurtbewoners.

In 1890 kwam er een “verordening tegen openbare huizen van ontucht”, het bordeelverbod. Veel effect had dit overigens niet; de bordelen kregen een meer ondergronds karakter en het  aantal bordelen nam zelfs toe. In 1911 volgde een landelijk bordeelverbod, toch bleef er  één bordeel gedoogd. Het bordeel aan de Lollestraat (nu Nobeldwarsstraat).

Tippelprostitutie 1900-1980

Straatprostitutie was net als de bordelen in Utrecht een bekend verschijnsel. Zoals de geschiedenis bewijst zijn er tijden van regulering door de overheid, gedogen en repressie/verboden. Zo ook in de tippelprostitutie. In 1929 werd artikel 23bis in de Verordening straatpolitie opgenomen, waarmee tippelen op speciaal aangewezen straten kon worden verboden.  Aanleiding hiervoor waren de klachten van burgers over “ophouden van vrouwen van verdachte zeden op bepaalde locaties”. In oktober 1929 wees de gemeente 29 straten aan waar het nieuwe tippelverbod zou gelden; deze lijst werd herhaaldelijk uitgebreid onder andere in 1933, 1935, 1940, 1948 en in 1953. Uiteindelijk werd artikel 23bis zodanig gewijzigd dat tippelen in het algemeen op of aan de openbare weg verboden werd. In 1953 werd dit tippelverbod ook opgenomen in de APV.

Het tippelverbod betekende niet dat er niet meer getippeld werd, integendeel. In de jaren ’60 werd er vooral getippeld rond de Voorstraat, in de jaren ’80 voornamelijk rondom het Moreelsepark. De politie probeerde de prostituees te verjagen en te beboeten, maar de prostituees gingen hier creatief mee om. Ze verstopten zich als er politie in de buurt was om een boete te voorkomen om vervolgens weer door te gaan met tippelen.

In 1985 creëerde de gemeenteraad in de APV de mogelijkheid van plaatselijke ongeldigheid van het verbod op tippelprostitutie. Vervolgens werd de Europalaan aangewezen als gebied waar het verbod op straatprostitutie niet gold en en stelde de gemeente daar de officiële tippelzone in.

Ondanks dat de prostituees liever een plek hadden gekregen in het centrum verhuisden de prostituees op  6 mei 1986 van het Moreelsepark naar de Europalaan op het Kanaleneiland. Dat deden de meeste prostituees zonder al te grote tegenzin, omdat zij daar een betere voorzieningen kregen en niet meer werden opgejaagd door de politie zolang zij binnen binnen de gedoogzone werken.

Inrichting Europalaan 

De Europalaan bestaat uit een ventweg waar prostituees mogen tippelen en een stukje verderop zijn de afwerkplekken zodat de prostituees niet met klanten een rustig plekje in een woonwijk hoeven te zoeken. Bovendien werd er een huiskamer (HAP) in een oude SRV- bus gecreëerd. De openingstijden van de HAP komen overeen met de openingstijden van de tippelzone. Prostituees konden in de bus terecht voor een praatje, om wat te eten of te drinken en om condooms aan te schaffen.  Ook kunnen prostituees in de bus douchen of een arts bezoeken voor onder andere een SOA – controle.

Sinds 2005 kunnen prostituees alleen op de Europalaan werken als zij daar een persoonlijke vergunning voor hebben aangevraagd en verleend hebben gekregen. Prostituees uit de zorgregio Utrecht krijgen voorrang op een vergunning. Alle prostituees werkzaam op de “baan” zijn dus bekend bij de gemeente en hulpverlening.

Overlast

Als sinds mensenheugenis wordt prostitutie in verband gebracht met klachten van overlast door buurtbewoners. En bij elke verplaatsing van een prostitutielocatie komen buurtbewoners met klachten van overlast, ook al is de prostitutie daar nog niet eens gevestigd.

Waar bestaan die klachten van overlast uit?

Mensen die de prostitutie niet kennen maken zich allerlei enge voorstellingen van prostituees en hun klanten. Een groot deel van de klachten van buurtbewoners bestaan uit vooroordelen zoals:

  • Prostitutie trekt ongure types aan waardoor kinderen niet meer veilig buiten kunnen spelen.
  • Prostitutie trekt criminaliteit aan.
  • Prostitutie is mensonterend werk en prostituees moeten geholpen worden met uitstappen.
  • Prostitutie is niet meer van deze tijd.

Naast de welbekende vooroordelen, zijn er ook angsten:

  • Angst voor waardedaling van huizen.
  • Ondernemers vrezen voor een daling van de omzet van hun onderneming.

Hoe terecht zijn die vooroordelen?

De meeste van die vooroordelen zijn volkomen onterecht. Klanten van prostituees zijn mannen uit de gehele samenleving. Van bouwvakker tot makelaar, van vrachtwagenchauffeurs tot directeuren van grote bedrijven.  Deze mannen zou je overal tegen kunnen komen in het dagelijkse leven en zullen dan ook niet angst aanjagen of veroordeeld worden. Ik durf te stellen dat iedereen wel een bezoeker van een prostituee kent, zonder dat diegene dat weet. Het zou je broer, vader, collega of beste vriend kunnen zijn.

Prostitutie is een beroep en niet iedereen hoeft het eens te zijn met mijn beroepskeuze. Maar prostitutie als mensonterend te bestempelen gaat veel te ver. Prostitutie is niks meer dan het verlenen van een (seksuele) dienst waar klant en prostituee beiden mee instemmen. Is het niet juist mensonterend om een vooroordeel te projecteren op een hele beroepsgroep? ” Jij bent een hoer dus ik wil je niet in mijn wijk” is mijn inziens een stuk mensonterender dan het willen uitoefenen van een legaal beroep.

Prostitutie is van alle tijden. Ondanks de  pogingen tot verboden is het nooit gelukt om de prostitutie uit te bannen. In periodes van respressie en verboden vonden prostituees altijd wel een weg om hun werkzaamheden voort te zetten, vaak met hulp van anderen. De vraag naar prostitutie is vandaag de dag niet minder dan in bijvoorbeeld de middeleeuwen. Bij een recente meting op de Europalaan bleek dat er op een doordeweekse avond 600 autobewegingen waren waargenomen. De vraag anno 2017 is dus enorm.

Woningeigenaren vrezen vaak voor waardedalingen wanneer zij nabij een prostitutielocatie wonen. Ook dit is vaak onterecht. Zo was er jarenlang raamprostitutie in de Hardebollenstraat. De woningeigenaren in de Breedstraatbuurt hebben hun woningen niet in waarde zien dalen, maar juist zien stijgen. Dit zien we ook op de Amsterdamse Wallen. Nergens in Amsterdam zijn de panden zo duur dan op de Wallen.

Ook ondernemers vrezen vaak voor een omzetdaling. Ook daar zijn geen enkele bewijzen voor te vinden. Het is zelfs zo dat het bij de benzinepomp nabij het Zandpad en in winkelcentrum Overvecht een stuk rustiger werd na de sluiting van het Zandpad. Veel ondernemingen rondom het Zandpad tot aan de Amsterdamsestraatweg aan toe profiteerden juist mee van de extra bezoekers die het Zandpad trok.

Onderzoek naar overlast Europalaan

In de figuur hieronder worden de meldingen over overlast door buurtbewoners van de Europalaan weergegeven. Daaruit blijkt dat prostitutie helemaal niet de grootste overlastgever is. Maar jongeren en mensen die uitgaan zorgen voor de meeste overlast….Wat nu? Jongeren naar opvoedingskampen sturen zoals tegenstanders van prostitutie wensen dat prostituees in uitstaptrajecten geplaatst worden? Spandoeken ophangen uit protest tegen horecazaken want wij willen geen afval in onze wijk? Zij zijn tenslotte de grootste overlastgevers….Nee, dáár zal je niemand ooit over horen.

De toekomst van de Europalaan

De toekomst van de Europalaan is onzeker. Er staat woningbouw gepland in dit gebied, waardoor de tippelzone moet verdwijnen. Er waren plannen voor verplaatsing van de tippelzone, maar door protesten van buurtbewoners gaan die plannen niet door. Ondanks dat de tippelzone door de gemeente een succes wordt genoemd, zal de tippelzone verdwijnen en de  prostituees verliezen na het Zandpad, de Hardebollenstraat opnieuw een legale werkplek.

Raamprostitutie 1900 -1972

Raamprostituees bevonden zich vaak in het centrum in oude krakkemikkige panden. In het venster stond vaak een rode lantaarn om aan te geven dat zich daar prostituees bevonden. Prostituees stonden in de deuropening en gebaarden naar mannen of spraken ze aan.

In 1935 werd raamprostitutie in Utrecht verboden. Dit omdat het tippelverbod volgens de politiechef te weinig effect had tegen vrouwen die voor hun eigen deur “het publiek uitnodigend aanspreken en als het ware hun koopwaar opdringen”

In 1945 vestigden prostituees zich in woonboten langs het Zandpad. Het aantal boten met prostituees nam snel  toe en in 1949 stelden Rijkswaterstaat en de gemeentelijke havendienst beperkingen aan het aantal en ligging van de boten.

De begintijd van het Zandpad met op de achtergrond Overvecht in aanbouw

In 1953 werden het tippel en raamprostitutieverbod opgenomen in de APV onder artikel 31. Ondanks dat bleef er raamprostitutie plaatsvinden op het Zandpad en rond de Voorstraat

1973: officieel gedoogbeleid raamprostitutie

In 1973 stelden burgemeester en wethouders dat er in woonbuurten sprake was van “ernstige overlast” van de prostitutie. In met name de vogelenbuurt zou er overlast ervaren worden door buurtbewoners. Die overlastklachten bestonden uit:

  • Tot ’s avonds laat verkeersoverlast
  • Het bederven van het aanblik op de wijk door prostitutie op zich.

Daarop besloot de gemeenteraad op 10 mei 1973 artikel 31 uit de APV wijzigen. De redenering luidde: “We erkennen dat er een behoefte aan prostitutie is, enkele woonwijken ondervinden nu echter veel hinder van raamprostitutie. Op het Zandpad langs de vecht, en op de Hardebollenstraat in het centrum zijn plekken waar prostitutie gedoogd kan worden. Ten tijde van de legalisering werden zowel het Zandpad als de Hardebollen aangewezen als legale prostititutiegebieden.  De exploitanten van deze locaties kregen een exploitatievergunning, die verbonden werd aan regels. Vanaf 2005 werden exploitanten verplicht 24 uur per dag toezicht te houden. Hier konden 3 exploitanten op de Hardebollenstraat niet aan voldoen. De gemeente trok de vergunningen van de desbetreffende exploitanten in en kocht de panden op.

2010 Registratieplicht voor sekswerkers

In 2009 stelde  burgemeester Wolfsen een maatregelenpakket voor om misstanden in de prostitutie uit te bannen. Sommige maatregelen waren erg ingrijpend zoals een nachtsluiting en een registratieplicht voor prostituees. Ook wilde burgemeester Wolfsen dat de prostituees kortere dagen van max 9 uur zouden gaan werken, en dat prostituees minimaal 4 weken achter elkaar een kamer zouden huren om verplaatsing tegen te gaan. Het waren zware maatregelen, die grote gevolgen zou hebben voor alle prostituees op het Zandpad. Het was tijd om van ons te laten horen. We gingen met een grote groep prostituees naar het stadhuis. De raadszaal was te klein door de grote opkomst van de prostituees, waardoor het debat naar de trouwzaal verplaatst werd. Ik had een tekst geschreven die ik tijdens de raadsinformatieavond heb ingesproken. Toen ik klaar was zag ik dat burgemeester Wolfsen bijna van z’n stoel was gevallen. Een grote groep mondige prostituees…daar had hij geen rekening mee gehouden. Tijdens dit debat kwam ik in contact met de media. Die media was nodig om het afschuwelijke beeld wat werd geschetst over de prostitutie bij te stellen. Wij werden als slachtoffers gezien, terwijl we allen zzp’ers waren en ook zo behandeld wilden worden. RTV Utrecht vroeg mij of ze mij een dag op het Zandpad mochten volgen, ik heb daarmee ingestemd omdat het noodzaak was, want het gevormde beeld klopte niet en dat kon ik alleen bewijzen daar RTV Utrecht de realiteit te laten filmen.

In 2010 moest de gemeenteraad besluiten of zij de voorgestelde maatregelen van burgemeester Wolfsen in de APV zouden opnemen. De gemeenteraad stemde niet met de nachtsluiting in, over de maximale werkdagen was flink discussie. Uiteindelijk stemde de raad in met werkdagen van max 12 uur.  Maar we verloren ook. De registratieplicht werd ondanks de bezwaren van de prostituees toch ingevoerd en ook werden prostituees verplicht minimaal 4 weken achter elkaar te huren.

2013 Sluiting van het Zandpad en de Hardebollenstraat

In 2013 werd het Zandpad in 3 fases gesloten. De eerste ramen in april, de tweede sluiting volgde in mei, en in juli werden de overige ramen van het Zandpad en de Hardebollenstraat gesloten op vermoedens van faciliteren aan vrouwenhandel. Alle vergunningen werden ingetrokken en alle prostituees stonden op straat en werden aan hun lot overgelaten.

Vlak na de sluiting was er hoop dat het Zandpad weer snel open zou gaan, ondanks alle beloftes gebeurde dit niet. In het begin leek een heropening nog wel mogelijk. Ik heb me hier ook persoonlijk voor ingezet door een BV op te richten, de boten te huren en een vergunningsaanvraag in te dienen. Maar een heropening was toch niet zo gewenst als de gemeente deed voorkomen. Stiekem nam burgemeester Wolfsen contact met het waterschap op en verzocht hen de ligplaatsvergunning voor de boten op te zeggen. Het waterschap stemde hiermee in en ontbond het huurcontract met de eigenaar van de boten. Dit hield in dat de vergunningsaanvraag niet verder behandeld kon worden en werd het definitieve einde van het Zandpad. 145 legale werkplekken voor prostituees gingen in rook op.

Het definitieve einde van het Zandpad
Hardebollenstraat

Na het verlies van de 145 ramen op het Zandpad besloot ik er alles aan te doen om de resterende 17 ramen in de Hardebollenstraat te heropenen. Ik deed een vergunningsaanvraag die tergend lang duurde en er uiteindelijk voor zorgde dat de gemeente in mei 2016 besloot de laatste ramen in de Hardebollenstraat op te kopen. De gemeente gaf als reden op dat zij de raamprostitutie wilden concentreren op een nieuwe locatie. De bouwer die de nieuwe locatie zou gaan bouwen kwam echter niet door de verplichte integriteitstoets. De gemeente is een zoektocht begonnen naar een nieuwe bouwer. Of die gevonden wordt is op dit moment nog onduidelijk.

Stand van zaken anno 2017

  • Zandpad:               Gesloten
  • Hardebollen:       Gesloten
  • La  cloche:            Gesloten 
  • Jan Bik:                 Gesloten
  • Huize mona:       Gesloten (wegens brand)
  • Europalaan:        Gaat sluiten

Op dit moment is er nog maar één club geopend in Utrecht en daarmee zijn we eigenlijk terugbeland in 1911, toen er ook nog maar één bordeel was gevestigd in Utrecht. Met het grote verschil dat er toen een landelijk bordeelverbod gold, en nu prostitutie gelegaliseerd is.

In hoeverre kunnen we spreken van een legaal beroep wanneer blijkt dat na eeuwen van wisselend beleid prostituees nog altijd gemarginaliseerd worden? De gemeente spreekt dan wel uit dat zij ruimte willen bieden aan prostitutie en ik geloof ook wel dat burgemeester van Zanen dat ook écht wil. Maar toch is daar meer voor nodig dan alleen zeggen dat je daar ruimte aan wil bieden. Wanneer de gemeente de branche echt wil legaliseren moeten zij lering trekken uit de geschiedenis en bereid zijn mee te investeren in de branche, want Utrecht maak je samen.

Bronnen: Leven in Utrecht – PD ’t Hart, archief van Carmen Kleinegris




De opkoop van de Hardebollen…1 jaar later

De opkoop van de ramen gelegen aan de Hardebollenstraat door de gemeente Utrecht is wel globaal in het nieuws geweest, maar wat er achter de schermen gebeurde is niet eerder beschreven. Eén jaar na de opkoop blik ik terug op  wat er gebeurde vooraf aan de opkoop en hoe ik de opkoop beleefd heb. De Hardebollenstraat werd het gevecht van m’n leven. Moeilijk, maar ook zó ontzettend de moeite waard. Ik zal de gebeurtenissen chronologisch beschrijven. Daarom ga ik terug naar 2015.

De Hardebollenstraat in 2015

Rechtzaak 2 juni 2015

De vergunningsaanvraag voor 17 ramen gelegen aan de Hardebollenstraat diende Freya eind 2013 al in. Er volgde op 2 juni 2015 een rechtszaak die Freya tegen de gemeente had aangespannen, waarbij we een weigering van de vergunning met succes aanvochten. De gemeente had de vergunning geweigerd omdat zij  de afgesproken huurprijs tussen de eigenaar van de panden en Hardebollenstraat Exploitatie BV (Freya) te hoog vonden. 

De buurtbewoners van de Hardebollenstraat (de Breedstraatbuurt) die zich hadden verenigd  in de Stichting Leefbare Breedstraatbuurt hadden zich bij de rechtbank aangemeld als derde partij. De Leefbare Breedstraatbuurt vond dat zij niet gehoord werden door de gemeente in de vergunningsaanvraag. 

Onze advocaat vond dat de stichting zich te vroeg had aangemeld omdat deze rechtszaak ging over  de weigering van de vergunning Hardebollenstraat, met als weigeringsgrond de afgesproken huurprijs tussen de eigenaar van de panden en Hardebollenstraat Exploitatie BV. (Hardebollenstraat Exploitatie BV is een dochteronderneming van Freya Exploitatie BV) Bovendien had de stichting zich aangemeld als stichting Leefbare Breedstraat, terwijl zij in de Kamer van Koophandel ingeschreven stonden als stichting Leefbare Breedstraatbuurt. Vanwege dit naamsverschil hadden we juridisch gezien met de verkeerde partij te maken en konden zij niet aangemerkt worden als derde partij. Zo zorgde een schriftelijke fout van de advocaat van de stichting ervoor dat de stichting Leefbare Breedstraatbuurt uit de rechtszaak geschrapt werd.

De rechtszaak ging uiteindelijk  tussen de gemeente en Freya. Ik zal eerst uitleggen waarom wij deze rechtszaak aangespannen hadden

Het ging over de huurprijs van de panden gelegen aan de Hardebollenstraat, die Freya zou huren om de terugkeer van de prostitutie in de Hardebollenstraat mogelijk te maken. De gemeente had in de APV opgenomen dat een eigenaar van prostitutiepanden geen hoger rendement van 15% mocht behalen aan het beschikbaar stellen van de panden, dit werd vertaald in max 15% van de WOZ- waarde. Die 15% moesten we zelf berekenen en vervolgens met de juiste huurprijzen en huurcontracten komen. De gemeente weigerde maatstaven aan te geven wat betreft de maximale huur. Met als gevolg dat we telkens met nieuwe huurcontracten kwamen die volgens de gemeente dan weer  niet voldeden. Zodra we namelijk aan de voorgaande eisen voldeden kwam de gemeente weer met een aanpassing van de regels. Zo gebeurde het dat huurcontracten positief werden ontvangen. Ik citeer de ambtenaar: “dat ziet er goed uit” maar tijdens het kopiëren van deze contracten tot een andere conclusie was gekomen, terwijl daar slechts twee minuten tussen had gezeten. Diezelfde ambtenaar zei nu: “de huurprijs is toch wel pro rato hè?”. Zo werd 15% WOZ- waarde ineens 15% WOZ-waarde pro rato.  We moesten de 15% WOZ-waarde delen door de aantal verdiepingen van de panden, aangezien Freya alleen de onderste verdieping zou huren. Wat we ook deden, we leken er maar niet uit te komen. 

Ook tijdens de gemeentelijke hoorzitting op 10 september 2014 weigerde de gemeente aan te geven wat de hoogte van de maximale huur mocht zijn. Omdat Freya tijdens deze gemeentelijke hoorzitting nadrukkelijk had verzocht duidelijkheid te geven omtrent de maximale huurprijs ontvingen we pas maanden later de uitspraak. Deze uitspraak werd maximaal verdaagd. Verrassend  genoeg had deze uitspraak wél een bijlage met de maximale huurprijs voor de panden in de Hardebollenstraat. In de uitspraak was verder te lezen dat de gemeente bij hun standpunt zou blijven, de vergunning was terecht geweigerd.

Hierop spande Freya een rechtszaak aan en onderhandelde opnieuw over de huurprijs met de eigenaren van de panden Hardebollenstraat.

Enkele weken na de uitspraak van de gemeentelijke hoorzitting tekenden we de nieuwe huurcontracten die precies aan de door gemeente gestelde maximale huurprijs voldeden en dienden ze  in bij de rechtbank. De rechter oordeelde in het voordeel van Freya, zie de uitspraak hieronder:

Uitspraak 2 juni 2015

De meervoudige kamer bestaande uit drie rechters heeft geprobeerd te bemiddelen om zo tot een oplossing te komen. Na twee schorsingen zijn we uiteindelijk tot de volgende afspraken gekomen. (Zie uitspraak hierboven). Ik zal de uitspraak puntsgewijs bespreken:

  • Punt 1: Dit was echt een overwinning, de gemeente (verweerder) moest de weigering intrekken en de vergunningsaanvraag opnieuw behandelen. 
  • Punt  2: Hier moest de gemeente al snel tot de conclusie komen dat met de nieuwe huurovereenkomst de eigenaar van de panden niet langer als mede-exploitant aangemerkt kon worden. 
  • Punten 3, 4 en 5: Behelst eigenlijk de normale gang van zaken in een vergunningsaanvraag. 
  • Punt 6: Is de bezwaarprocedure van omwonenden maar die kon pas gestart worden als de vergunning ter inzage kwam te liggen. Op dit moment droomde ik daar nog van dat de vergunning ter inzage kwam te liggen. We waren ontzettend blij met deze overwinning, eindelijk konden we de discussie over de huurprijzen die 1,5 jaar had geduurd achter ons laten.  
  • Punt 7: Toen de rechter ons vroeg om het beroep en verzoek om vergoeding van de proceskosten in te trekken,  konden we niet anders dan daarmee instemmen. We hadden gekregen wat we wilden; de intrekking van de weigering van de vergunning Hardebollenstraat. 

De maanden na 2 juni

De eerste weken na de rechtzaak bleef het stil. De vakantieperiode was begonnen bij de gemeente Utrecht. Pas halverwege juli werd het contact met de gemeente hervat en bestond vooral uit het toezenden van aanvullende stukken en het invullen van een boekwerk aan formulieren voor de landelijke BIBOB. In september volgde de bespreking van ons bedrijfsplan bij de gemeente, waarna de vergunning ter inzage kwam te liggen. Voor ons een mijlpaal. De vergunning lag per 1 oktober ter inzage, het werd eindelijk serieus. Maar dit was ook het moment voor de buurtbewoners om bezwaar in te dienen….en dat deden ze massaal. 

Er werden meer dan 400 bezwaren ingediend. Het was enorm frustrerend  om deze bezwaren te lezen. Zoveel verzinsels om prostitutie in een slecht daglicht te plaatsen, met het doel om prostitutie te weren uit de Breedstraatbuurt. Van sommige bezwaren werd ik oprecht verdrietig. Ik was in augustus in gesprek geweest met de buurtbewoners, het is frustrerend en toch ook wel misselijkmakend  dat ik mijn eigen woorden totaal verdraaid terug las in de bezwaren. Toch waren er geen frustraties jegens de buurtbewoners. Zij vochten voor hun belangen, Freya vocht voor de sekswerkers. Tegengestelde belangen, toch zag ik de buurtbewoners niet als m’n tegenstander…de gemeente was mijn tegenstander. Ik had goede hoop dat als er eenmaal vergund zou worden we er wel uit zouden komen met de buurtbewoners. 

18 februari 2016

Eind december had ik een gesprek  met een gemeenteraadslid die graag de Hardebollenstraat wilde bezichtigen. Dat leek me een goed idee. Freya besloot in het nieuwe jaar een open dag voor de raadsleden te organiseren. Er waren verschillende raadsleden geïnteresseerd, maar door hun drukke agenda’s was het niet eenvoudig om ze op één tijdstip bij elkaar te krijgen. Na veel overleg werd er dan eindelíjk een datum geprikt waarop de meeste gemeenteraadsleden bij elkaar konden komen in de Hardebollenstraat. Dat werd 18 februari. 

De open dag werd bezocht door de VVD, PvdA, GroenLinks, D66, Stadsbelang Utrecht en  de SP. Ik heb de kamers en het toekomstige kantoor laten zien en uitleg gegeven over onze plannen, hoe het zou gaan werken in de Hardebollenstraat.

Metje Blaak in gesprek met de PvdA en de VVD

Aansluitend was de media uitgenodigd, ook door de media werd de open dag druk bezocht. RTV Utrecht was altijd en overal aanwezig dus ook nu, maar ook regionale en landelijke kranten zoals de Telegraaf, AD, NRC, Trouw, Volkskrant en het Stadsblad Utrecht. Media bezoek  in de Hardebollenstraat zorgde al snel voor paniek bij de buurtbewoners. Zo kwam tijdens onder andere een opname voor EenVandaag de politie de tv-opname verstoren. Ze vroegen om mijn legitimatie en de mediapassen van de journalisten. Daar werd notitie van gemaakt en dan vertrok de politie weer en kon de tv-opname hervat worden. 

Als ik dan na zo’n televisieopname weer bij m’n auto kwam was die vaak ondergespuugd. De buurt wist schijnbaar wie ik was en in welke auto ik reed. Niet alleen de buurtbewoners wisten dat. Elke keer als ik in Utrecht was, wat in die tijd vaak was reed er standaard 5 minuten later een politieauto achter me. In het begin dacht ik dat dat toeval moest zijn, maar daarvoor gebeurde het veel te vaak. 

25 februari 2016

Er stond een hoorzitting gepland voor 25 februari, tijdens deze hoorzitting mochten wij de bezwaren van de bewoners weerleggen. Hoe deze hoorzitting gelopen is, is in dit blogartikel  te lezen. Na afloop van de hoorzitting gaf de gemeente aan vóór 1 april met een besluit te komen. Dit bleek een grote 1 april grap te zijn. Natuurlijk kwam er weer uitstel.

1 april 2016

1 april was de dag dat het besluit over de vergunningsaanvraag genomen zou worden. Ik was ’s morgens vroeg wakker en zat bij de telefoon, de pers belde continu. Ik had t warm, erg warm ik gloeide. Zo spannend was t nog niet eerder geweest. 

Dit was ook t moment dat de pers mij voor het eerst vroeg naar een eventuele opkoop van de panden door de gemeente. Ik vermoedde toen nog niet dat dit aan de orde was. Aan de andere kant was het wel de enige manier voor de gemeente om niet tot vergunnen over hoeven te gaan. Freya had de rechtzaak gewonnen, we hadden de BIBOB- toetsing doorstaan en we hadden de bezwaren van de buurtbewoners keurig weerlegd tijdens de hoorzitting. Freya stond in principe op een voorsprong van 3-0.

De aanvraag voldeed aan in de APV gestelde eisen, er was geen enkele grond voor een weigering van de vergunning voor de raamprostitutie in de Hardebollenstraat. Tenzij de gemeente de nieuwe eigenaar zou worden. Dit was de enige escape die de burgemeester had. Ik wist ook dat de eigenaar, als hij de kans had de panden zou verkopen. Hij had dit al vaker geprobeerd, maar de gemeente had nooit interesse getoond. Omdat de pers hiermee kwam en er dus duidelijk roddels rondgingen op het stadhuis begon ik me toch zorgen te maken. Ik nam contact met de eigenaar op en vroeg hem of er op dit moment gesprekken met de gemeente waren, dit ontkende de eigenaar. 

Koop breekt huur niet, met die insteek probeerde ik mezelf gerust te stellen. Dat wil zeggen dat als de gemeente de panden aan zou kopen, zij de huurcontracten dienden over te nemen. De huurcontracten tussen Freya en de eigenaar stonden op het punt te verlopen, dit wist de gemeente omdat zij van elk afgesloten huurcontract een kopie hadden. Dit was vaker gebeurt, normaal gesproken stuurde de gemeente dan een brief dat ik nieuwe huurcontracten moest aanleveren. De huurcontracten verlengen was nooit een probleem geweest. Terwijl Freya en de sekswerkers in spanning aan het afwachten waren op het besluit over de vergunning  kwam het voor de gemeente en de eigenaar van de panden dus op timing aan. Zodra de huurcontracten verlopen waren kon de gemeente de panden kopen zonder dat ze verplicht waren de huurcontracten over te nemen. Dit keer bleek het verlengen van de contracten wel een probleem. Ik stond hierin machteloos, ik kon niks anders doen dan hopen. Ik probeerde er niet teveel aan te denken en hoopte dat burgemeester van Zanen die we vanwege het uitstel schriftelijk in gebreke hadden gesteld, alsnog binnen 2 weken een besluit zou nemen…. dat gebeurde uiteraard niet. 

Na 18 dagen vol onzekerheid en onduidelijkheid besloten we, op aanraden van onze advocaat een kort geding aan te spannen om verdere vertragingen te voorkomen. 

2 mei 2016

Op 19 april heeft Freya een kort geding aangespannen om de gemeente tot een besluit te forceren en verder uitstel te voorkomen over het verlenen van de vergunning voor de Hardebollenstraat. Op 25 april ontvingen we de ontvangstbevestiging van de rechtbank. Al 7 dagen later op 2 mei 2016 deed de rechtbank uitspraak zonder zitting, de door ons ingezonden stukken spraken blijkbaar voor zich. Hieronder de uitspraak:


Uitspraak 2 mei 2016

De rechter stelde Freya in het gelijk.  De rechter legt op dat de gemeente alsnog binnen  10 dagen moet beslissen. In de uitspraak schrijft de rechtbank ” Vanwege de omstandigheid dat het bezwaar al dateert van 2014 en verweerder (gemeente)  niet voortvarend heeft gehandeld naar aanleiding van de gemaakte afspraken over de beslissing na de hoorzitting”. Ook werd de gemeente een dwangsom van €250,00 per dag opgelegd en een dwangsom van €370 per dag als de gemeente niet binnen 10 dagen zou beslissen.

Natuurlijk was dit wel een overwinning, toch voel je dat deze overwinning niks meer uit gaat halen. Het was een ontzettend spannende tijd, dat begon ik ook lichamelijk te merken. Naast de hitteaanvallen kreeg ik ook darmproblemen en vreselijke pijn in m’n rug, die pijn in m’n rug is nooit meer overgegaan. Ook begon ik veel af te vallen, maar liefst 16 kilo in drie maanden tijd. Het was de stress. Dat afwachten werkte op m’n zenuwen en ik stond enorm onder druk. 

Sekswerkers hoopten zo enorm op een terugkeer naar Utrecht en de Hardebollen leek na 3 jaar knokken eindelijk open te gaan. Tijdens de sluiting in 2013 beloofde ik m’n collega’s dat ik zou vechten om onze werkplekken terug te krijgen, de gemeente zal er niet mee wegkomen. Het móést en zou dus lukken. Ik weet wel dat m’n collega’s het me niet kwalijk namen als t niet zou lukken. Ik voelde me wel verplicht om tot het uiterste te gaan.

De journalisten bleven bellen en elke keer ging het over een eventuele opkoop. Op 12 mei de dag dat de beslistermijn voor de gemeente verliep en de dwangsom in werking zou treden belde Ivar Penriz van het AD, een journalist die m’n strijd met de gemeente trouw gevolgd had. Hij vertelde me dat hij nu toch wel info uit het stadhuis had ontvangen dat de opkoopplannen serieus waren. Ik stuurde de eigenaar een What’s app bericht of de roddels klopten. Hij bevestigde dat hij op dit moment in gesprek was met de gemeente, maar dat ze er nog lang niet uit waren. Van koop zou nog lang geen sprake zijn. Ik hoopte tevergeefs dat ze er niet uit zouden komen en stuurde de eigenaar van de panden nog één laatste smeekbede om de panden niet te verkopen aan de gemeente…maar er kwam geen antwoord meer.

Vrijdag de 13e

De vergunning was zo dichtbij, de heropening van de Hardebollenstraat was zo dichtbij. Maar t lot lag niet meer in mijn handen. Ik kon niks anders doen dan duimen en hopen op een goede afloop. De hitteaanvallen waren enorm, het was alsof ik in brand stond en ook nog eens ieder moment uit m’n lichaam kon springen. Natuurlijk kon ik die nacht niet slapen….ook op het stadhuis werd nauwelijks geslapen, de onderhandelingen over de opkoop gingen de hele nacht door…en ’s morgensvroeg is de koopovereenkomst getekend onder voorwaarde dat de gemeenteraad met de koop zou instemmen. 

De eigenaar van de panden deelde me dit ’s morgens om 9 uur mee. De panden waren verkocht aan de gemeente…..op de dag dat de gemeente had moeten vergunnen! Ik was sprakeloos, alles wat we al die tijd gedaan hadden was voor niets geweest. De Hardebollenstraat was verkocht! Het was over en uit. De gemeente hield zich echter stil. We ontvingen maar geen weigering, het  persbericht werd alsmaar uitgesteld. De uren verstreken tergend langzaam. Was t dan misschien toch niet waar? Was de gemeente tot inkeer gekomen?

Pas ’s avonds na 19:00 bracht de gemeente  het nieuws naar buiten, waarschijnlijk omdat er daarna een weekend lang geen ambtenaar of burgemeester aanwezig was om de media te woord te staan. Ook ik kon de media even niet te woord staan, ik was sprakeloos. Er kwam even niks zinnigs meer uit me. 

Naast de media belden er veel teleurgestelde sekswerkers, er was zoveel verdriet. Hoe kon Utrecht toch keer op keer zo met sekswerkers omgaan? Tot mijn verbazing belden er ook raadsleden. Marleen Haage (PvdA) stuurde via twitter privé berichten, Selma Bas (D66) had herhaaldelijk gebeld en m’n voicemail ingesproken. Het was voor mij belangrijk om dit moment met de sekswerkers te delen. Ik had de raadsleden even niks meer te zeggen, ik had er geen woorden voor hoe t gegaan was.  De gemeente had mij nooit op de hoogte gesteld over de aankoopplannen. Ik voelde me verraden, leeg  en in de maling genomen door de gemeente maar ook door de politiek. Keer op keer moesten we aan alle eisen voldoen met het resultaat dat de gemeente de panden had opgekocht. 

Door de opkoop van de Hardebollenstraat verdween de laatste raamprostitutiebestemde straat uit Utrecht. Prostitutie, legaal volgens de wet. Toch lijken alle maatregelen geoorloofd te zijn om dit legale beroep te verhinderen. De gemeente had maar liefst €6 miljoen over om te voorkomen dat de ramen weer open zouden gaan. M’n collega’s en ik bleven met loze beloften én lege handen achter.

De eerste dagen na het voornemen tot opkopen van de Hardebollenstraat waren een nachtmerrie. Tweets van raadsleden die blij waren met het voorstel aan de raad om de panden op te kopen waren bijzonder pijnlijk. Alsof er een mes recht in m’n hart werd gestoken. Ook media berichtte over feestvierende buurtbewoners. Dat kwetst op zo’n moment enorm. Hoe kunnen mensen feestvieren om het leed van een ander? In dit geval waren de sekswerkers op dat moment al 3 jaar de dupe  van de sluiting van het Zandpad. De boosheid maakte langzaam plaats voor verdriet. De aankoop was een enorm verlies en ik kon er niks tegen doen, we stonden machteloos. 

Al snel bleek dat er verdeeldheid was in de gemeenteraad. GroenLinks en PvdA zochten de media op en schreven beide een artikel op de website van hun partij.

Er was duidelijk discussie of de aankoop wel rechtmatig was, er volgde een pittig debat, waardoor de meerderheid instemde met een door GroenLinks aangevraagde second opinion. Dit debat van 19 mei is hier terug te luisteren.  https://ibabsonline.eu/Agenda.aspx?site=utrecht&agendaid=918&FoundIDs=A918_5986,Dc3f3f9ca-e7fb-4f2f-bbca-0173c1ef0704

9 juni 2016

Ruim  één jaar na het winnen van de eerste rechtzaak waren er twee raadsvergaderingen over de Hardebollenstraat. In de eerste vergadering hadden raadsleden de kans de jurist die de second opinion had uitgevoerd vragen te stellen; een externe, maar door de gemeente ingehuurde jurist moest de de vergunningsaanvraag en het opkooptraject controleren op vermenging van bestuursrechterlijk handelen (de vergunningsaanvraag) en privaatrechtelijk handelen( opkoop Hardebollenstraat). 

Natuurlijk was er opgekocht om zo een vergunning te voorkomen, volgens de gemeente was dit slechts toeval….de gelegenheid deed zich toevallig voor…aldus burgemeester van Zanen. Ook bekende de burgemeester dat als deze gelegenheid ( de opkoop) zich niet had voorgedaan, hij voornemens  was de Hardebollenstraat te vergunnen. Eigenlijk was t hoge woord er dus al uit. De raad stemde in met de opkoop met een smoesje dat het beter voor de sekswerkers zou zijn dat alle ramen op het Nieuwe Zandpad zouden komen. Óf die ramen ooit op het Nieuwe Zandpad komen is een jaar later nog steeds de vraag. 

De door de gemeente ingehuurde jurist – oftewel de slager keurt zijn eigen vlees constructie – kwam uiteraard tot de conclusie dat er geen vermenging van het bestuursrechtelijke traject en het privaatrechtelijke traject was aangetroffen. 

De tweede vergadering was een kort debat met stemming over de aankoop van de Hardebollenstraat. Er was nog steeds verdeeldheid in de raad, er is dan ook niet unaniem voor de aankoop gestemd. GroenLinks en de PvdA bleven bij hun standpunt. Ik citeer Marleen Haage ” dit zaakje stinkt”. Alle overige partijen stemden wel in met de opkoop van de Hardebollenstraat. De SP wilde zelfs dat een deel van het geld dat was aangewend voor de aankoop van de panden zou worden verdisconteerd in de prijs voor de bouwers van het Nieuwe Zandpad en kwam daarvoor nog met een motie op de proppen. Kort gezegd kwam het er op neer dat de prijzen van de grondexploitatie van het Nieuwe Zandpad nog hoger zouden worden, waardoor de sekswerker met een hoge huur te maken zou krijgen. De SP wilde dus indirect het ontnemen van werkplekken van sekswerkers door de panden  voor 6 miljoen euro op te kopen, door de sekswerkers laten betalen. Dit plan kreeg geen enkele steun van andere partijen en verdween gelukkig in de prullenbak. Toen ik na het debat opstond, liep SP gemeenteraadslid Michel Eggermont voorbij en  keek me aan alsof hij de duivel had gezien. Z’n blik maakte totaal geen indruk op me. Z’n houding was vooral opvallend.

Ruim één jaar na de rechtzaak die nog alle hoop bood voor de terugkeer van prostitutie in de Hardebollenstraat, was t na deze raadsvergadering echt voorbij voor de Hardebollenstraat. In hetzelfde debat werd al gesproken over de nieuwe bestemming van de panden. Dezelfde dag nog  zijn de sloten vervangen door de gemeente, en de volgende dag waren plots alle kamers verhuurd aan creatievelingen. Dit ging razendsnel, waarschijnlijk uit angst dat Freya een actie zou organiseren en de panden zou  bezetten.

Die angst was onterecht. We toonden ons goede verliezers. Gelijk na de stemming over de aankoop van de Hardebollenstraat waar de buurtbewoners ook bij aanwezig waren feliciteerde ik de buurtbewoners met hun overwinning. Zij hadden gewonnen, wij verloren. We namen ons verlies. We hadden nog een aantal fijne gesprekken  met de raadsleden maar ook met de buurtbewoners. Na dit gesprek nam ik afscheid van de bewoners, maar in m’n hart nam ik gelijk ook afscheid van Utrecht. De strijd was gestreden, het was voorbij. 

Na het debat wilden alle raadsleden tot de ChristenUnie aan toe opeens met me in gesprek, vele beloftes werden weer gedaan. De rode loper zou worden uitgelegd voor Freya voor een aanvraag voor het Nieuwe Zandpad. Mooie woorden waren er altijd genoeg, maar die werden alleen nooit omgezet in daden. De enige die zich snel uit de voeten maakte was de burgemeester. Dezelfde burgemeester die alle tijd nam om de buurtbewoners te woord te staan, negeerde Freya volledig. Het viel de raadsleden ook op, Marleen Haage riep hem nog na “ja, maak je maar weer snel uit de voeten” Het was kil, uitleg over hoe de burgemeester tot dit besluit gekomen is hebben we nooit gekregen. Sterker nog, we hebben de burgemeester nooit meer gesproken hierna. 

De inbreng van Marleen Haage en Steven de Vries in het debat en het gesprek na afloop van t debat waardeer ik enorm. Zij leken de enigen die zich om de sekswerkers bekommerden en daar wil ik ze nogmaals voor bedanken.

De periode na de opkoop

Ik moest de opkoop van de Hardebollenstraat een plekje gaan geven. Dat ging stapje voor stapje. Na de verslagenheid wisselde m’n gemoed van enorme boosheid in intens verdriet. Ik ben op zich geen jankertje, de laatste keer dat ik gehuild had moet ik nog tiener zijn geweest. Ook tijdens de sluiting van het Zandpad had ik niet gehuild. Nu vloeiden de tranen over m’n wangen, tranen van onmacht. Er kwam geen einde aan. De machteloosheid, het verslagen en lege gevoel zorgden ervoor dat de tranen bleven vloeien. Het was een nare periode, maar ook een periode waarin ik veel steun kreeg, van de sekswerkers van het Zandpad, maar ook van sekswerkers die ik via Twitter had leren kennen. 

Het blog van utrechtkrijgtspijt bezorgde weer een eerste lach op m’n gezicht. Die grappige plaatjes slepen je er toch weer doorheen. Carmen Kleinegris die aanwezig was tijdens het opkoopdebat, maar ook tijdens de hoorzitting met de buurtbewoners en de rechtzaak van 2 juni 2015 is een hele grote steun voor me geweest. Tijdens de twee debatten over de opkoop waar uren tussen zat…..We hadden in principe terug naar Amsterdam kunnen gaan, maar besloten onze tijd in Utrecht door te brengen. We hebben uren door de stad geslenterd en pakten af en toe een terrasje om af te koelen. Ik had t warm…de laatste uren waren geslagen voor de Hardebollenstraat, ik probeerde me geestelijk voor te bereiden op het moment dat de Hardebollen ons en vooral de sekswerkers, definitief afgenomen zou worden . Tijdens het debat moest ik sterk zijn, dat had ik me voorgenomen. Dat lukte beter dan verwacht.Tijdens de stemming was ik uitermate rustig en bleef uiterst beleefd in de gesprekken met de buurtbewoners en raadsleden. Sommige raadsleden bewonderden m’n houding. Alle ogen waren op me gericht. Waarschijnlijk hadden de gemeenteraadsleden verwacht dat ik óf zou ontploffen óf zou instorten. Beide gebeurde niet. De gemeente had misschien wel een harde klap uitgedeeld, maar had me niet gebroken. De echte klap komt pas een paar dagen later als je je beseft dat t geen nachtmerrie was maar de realititeit. 

Carmen was er altijd op belangrijke en vaak ook moeilijke momenten. We voerden urenlange telefoongesprekken voor, tijdens en na de opkoop. Ook nieuwe plannen die er natuurlijk ook waren, bespraken we. Ze bleef me onvoorwaardelijk steunen. Carmen en nog iemand die ik via Twitter heb leren kennen (die ik verder niet zal noemen omdat hij liever anoniem blijft),  bleven Freya steunen en in Freya geloven, dat gaf me kracht en energie om door te gaan met Freya.

Ondanks dat de Hardebollenstraat mislukt was, bleek er wel veel waardering voor de inzet van Freya te zijn. Metje Blaak droeg haar boek Metje Blaak – Wij aan Bernard Tomlow en Freya op. Dan voel je je toch vereerd. Door al die steun kwam ik er al vrij snel bovenop en werd weer snel strijdbaar. 

Boekpresentatie Metje Blaak – Wij

Het nieuwe zandpad

Tijdens de opkoop werden er ons natuurlijk plekken op het nieuwe zandpad beloofd. Ik zou een vergunning krijgen, maar moest nog even geduld hebben. De gemeente had al een bouwer gevonden. Freya moest zich zo snel mogelijk aanmelden, zodat mijn gegevens aan de bouwer verstrekt kon worden. Zo voerde ik eind juni een gesprek met Beja, de geselecteerde bouwer voor het Nieuwe Zandpad. Dit was nogal een vreemd gesprek. Het was of ik middenin een bouwfraude affaire terecht was gekomen, waarbij biedingen voor een huurprijs op een bierviltje geschreven moesten worden.  (Hoe dat ging en tegen welke huurprijs, is hier te lezen. Het was mij na 5 minuten duidelijk dat Beja niet de gezochte schone bouwer was die de gemeente zocht, ook op twitter circuleerden al berichten met links naar frauduleuze stappen in het verleden van deze bouwer.

Beja af door de zijdeur

Dat de gemeente hier pas na een jaar achter kwam verbaasd mij enorm. Juist omdat wij onze bevindingen over het vreemde gesprek ook keurig hadden gemeld bij behandelend ambtenaar. Daar werd notitie van gemaakt, maar blijkbaar vond de gemeente dat het onderzoeken niet eens waard. Vervolgens kon de gemeente toch wel met schaamrood op de kaken op 19 januari 2017 bekend  maken dat Beja de bibob toets niet had doorstaan. De gemeente ging hierna in gesprek met de tweede kandidaat: Non Nobis.

Non Nobis dient zich aan

Non Nobis was een partij waar ik sinds eind 2016 mee in contact was gekomen en in gesprek was geraakt om samen elders een prostitutielocatie te ontwikkelen. Plots kwam daar Utrecht tussendoor. Ik vond dat in het begin eigenlijk best jammer. Ik was liever elders met een frisse start begonnen. Onbedoeld leken we ineens terug te keren naar Utrecht en kwam ik ook gelijk weer in die Utrechtse sleur terecht. 

Ik zag wel  veel overeenkomsten, maar ook moeilijkheden in het plan van Non Nobis. De moeilijkheden die ik zag waren tevens in strijdt met de APV. Ik heb Non Nobis hiervoor gewaarschuwd. Ik weet inmiddels precies wat wel en geen problemen kan opleveren voor de APV. Ik ken de APV zo’n beetje uit m’n hoofd. 

Eigenlijk had ik verwacht dat Non Nobis hun  plan wel zou aanpassen aan de bestaande APV. Tenslotte moeten we ons namelijk allemaal aan de APV houden. Freya werd niet op de hoogte gehouden over de voortgang van de gesprekken tussen Non Nobis en de gemeente waardoor het geloof op een goede afloop afnam. Waar ik al voor vreesde werd in april 2017 waarheid. Non Nobis trok zich terug omdat ze er niet met de gemeente uitkwamen omdat ze een aantal regels in de APV niet wilden accepteren. Non Nobis wilde bouwen en teveel de rol van exploitant op zich nemen. Volgens de APV is dat niet toegestaan. De bouwer mag alleen verhuren aan een exploitant, die vervolgens de verantwoordelijkheid draagt als ondernemer van een seksbedrijf. 

Hoe nu verder?

De gemeente gaat opnieuw een tenderprocedure uitschrijven, die gegund wordt aan  meerdere partijen. Er worden nu dus vijf bouwers gezocht, die elk 32 ramen mogen bouwen. Dat klinkt beter dan t in werkelijkheid is. De gemeente doet hiermee een grote stap terug in de tijd. Eigenlijk zijn we weer aanbeland in 2014. 

Bij de tenderprocedure uit 2014 werden er maar 2 geïnteresseerden gevonden, deze partijen moesten een bod doen op de grondexploitatie die voor 50% zou meetellen in de gunning. Beja deed een bod van 1 miljoen op de grondexploitatie, een hoog bod voor 162 ramen. De gemeente wil vasthouden aan dit bod, en aangezien de opgelopen vertraging van de bouw van het Nieuwe Zandpad wil de gemeente eigenlijk een hoger bod voor de grondexploitatie. Door het braak liggen van de grond heeft de gemeente nu geen inkomsten uit de grond. Hiermee wordt de grondexploitatie echter zo hoog dat het niet erg aantrekkelijk is om je aan te melden voor het bouwen van slechts 32 ramen op het Nieuwe Zandpad. 

Wat als er geen bouwers gevonden worden?

Wat gebeurt er nu als er geen bouwers gevonden worden….Dat antwoord is simpel. Dan kan de gemeente eindelijk doen wat zij altijd al van plan waren. Er is namelijk geen plan B. Als dit niet lukt zal de gemeente het laatste smoesje ophangen. “We hebben er alles aan gedaan maar het is helaas mislukt.”

Maar de gemeente kon wel degelijk anders , eigenlijk hadden zij zelfs anders gemoeten. Door de opkoop van de Hardebollenstraat dwarsboomde de gemeente de enige kans op heropening van prostitutieramen. En dat door maar liefst 6 miljoen euro te betalen voor de panden in de Hardebollenstraat, de enige legale werkplekken voor raamprostitutie op dat moment in Utrecht. Zo graag wil de gemeente Utrecht de terugkeer van prostitutie dus!

1 jaar na de opkoop

Inmiddels heb ik de aanvraag Hardebollenstraat een plekje gegeven, de boosheid, pijn er verdriet zijn bekoeld. Wel zal de aanvraag Hardebollenstraat altijd een belangrijk deel van m’n leven blijven. Het waren heftige, maar leerzame jaren.

De Hardebollenstraat heeft inmiddels een nieuwe bestemming gekregen: horeca, de Breedstraatbuurt moest weer bruisend worden! De buurtbewoners hebben opnieuw bezwaar ingediend bij de gemeente. Zelfs nu de prostitutie daar weg, zijn zij nog steeds niet blij. De overlast die volgens de buurtbewoners werd veroorzaakt door prostitutie is ook nu niet verdwenen. Het lijkt er zelfs op dat de criminaliteit zelfs is toegenomen na de opkoop van de panden. Zie onderstaande links

Aanranding in de Hardebollenstraat
2e schietpartij Voorstraat in 1 week (de Hardebollenstraat is een zijstraat van de Voorstraat)

Ondanks alle strubbelingen is Freya’s standpunt ongewijzigd. Er moeten legale werkplekken komen voor sekswerkers in Utrecht. Ik denk dat Freya en de gemeente tot elkaar veroordeeld zullen blijven. Freya staat in ieder geval open om alsnog een aanvraag voor het Nieuwe Zandpad in te dienen en om er samen met de gemeente er een succes van te maken. Wel sta ik er  veel nuchterder in. De gemeente mag altijd op m’n deur kloppen en kan dan zeker op Freya rekenen.  

Nieuw jaar, nieuwe kansen

Freya is opgericht in 2013 met als doel prostitutieramen te exploiteren in Utrecht. Na een lange vergunningsaanvraag voor de Hardebollenstraat leek het in mei 2016 eindelijk zover te zijn. Freya voldeed aan alle regels om voor een exploitatievergunning in aanmerking te komen. 

Toch liep dit anders… Burgemeester van Utrecht – Jan van Zanen kwam op vrijdag 13 mei met een persbericht naar buiten waarin vermeld stond dat hij voornemend was de panden in de Hardebollenstraat op te kopen. Echter was daar wel toestemming van de gemeenteraad voor nodig, het ging namelijk om een bedrag van een kleine €6 miljoen. De raad stemde niet unaniem in om tot koop over te gaan en er werd een second opiniononderzoek uitgevoerd. GroenLinks en PvdA stemden tegen, de rest van de raad stemden in met de opkoop van de Hardebollenstraat. De Hardebollenstraat werd op deze brute manier van Freya en de Utrechtse sekswerkers ontnomen. 

Jan van Zanen vond dat Freya en de sekswerkers nog maar even geduld moesten hebben. Freya zou een vergunning krijgen voor de nieuwe locatie. Weer een loze belofte. Toen Freya in gesprek ging met de bouwer van de nieuwe locatie en later met de gemeente bleek al snel dat deze nieuwe locatie onbetaalbaar zou worden voor de sekswerkers. Een reden voor Freya om niet langer met de gemeente Utrecht in zee te gaan. Freya wil de positie van de sekswerkers verbeteren, de branche emanciperen. De gemeente Utrecht wilde vooral geld verdienen aan de grondexploitatie van de nieuwe locatie. De gemeente Utrecht en Freya kwamen steeds verder bij elkaar vandaan te staan. Het wantrouwen in de gemeente Utrecht was te groot geworden. Er reste voor Freya nog maar 1 ding, en dat was de eer aan onszelf te houden. 

Toch was helemaal met Freya stoppen geen optie. Het plan van Freya was goed en daar sta ik nog steeds 100% achter. Freya moest doorgaan, maar op een andere plek, met een andere verhuurder of investeerder. 

Door het stigma op prostitutie is het niet makkelijk om een investeerder te vinden. Toch kwam er eind oktober een investeerder op ons pad. Deze investeerder is Non Nobis en heeft net als Freya slechte ervaringen opgedaan met de gemeente Utrecht, en wil net als Freya de prostitutiebranche verbeteren. Wij proberen op dit moment onze krachten te bundelen en samen een mooie prostitutielocatie te ontwikkelen. 

Hiervoor heeft Freya het bedrijfsplan herschreven. Omdat de hele prostitutiebranche onder vuur ligt, richten we ons niet meer alleen op de raamprostitutie, maar hebben we een plan geschreven waarbij de hele branche gebruik kan maken van deze nieuwe locatie. Het zal gaan om verhuur van kamers, die per week, per dag of voor een aantal uren te huren zijn voor sekswerkers. Bij Freya staat de sekswerker centraal, daarom zal de winst door middel van onder andere het broodfonds terugvloeien naar de sekswerkers. Emancipatie is voor Freya erg belangrijk, daarom krijgen alle sekswerkers die bij ons huren inspraak op het beleid en investeringen die de sekswerkers wensen. Wij willen samen met de sekswerkers werken aan een branche waar wij, maar ook de overheid trots op kan zijn. 

Naast een investeerder is er natuurlijk ook een gemeente nodig, die een nieuwe prostitutielocatie wil gaan vergunnen. 20 december had Freya een goed gesprek met een gemeente in  Nederland. Deze stad heeft nu nog geen legale prostitutie, maar is wel bezig met prostitutiebeleid te ontwikkelen. Zij gaven aan prostitutie als normaal beroep te willen behandelen en ruimte voor prostitutie te willen bieden in hun gemeente. 

In februari zal deze gemeente een APV (algemene plaatselijke verordening) aannemen voor prostitutie in hun gemeente. Op basis van deze APV zal Freya een vergunningsaanvraag indienen. Deze aanvraag zal echter wel weer flink wat tijd in beslag nemen omdat we van scratch af aan moeten beginnen. Er is namelijk nog geen prostitutiebestemming. Dat traject zal er als volgt uit gaan zien: Er moet eerst een APV worden aangenomen, een ideale locatie worden gevonden, die prostitutiebestemd moet worden, er moet dan eventueel nog gebouwd, of verbouwd worden en uiteindelijk vergund worden.

Er is dus nog een lange weg te gaan,  maar wel een weg die we graag bewandelen. Het doel is belangrijk, legale en veilige werkplekken voor elke vorm van sekswerk. 

Het Freya Team Caja van Tolie, Bernard Tomlow, Metje Blaak, Nadejda en Wil Post

Huurprijzen

Afgelopen week (juli 2016) is de discussie over de huurprijzen van het Nieuwe Zandpad ontstaan. Ik ben zelf deze discussie gestart omdat sekswerkers de dupe dreigen te worden van een verdubbeling van de huur in vergelijking tot het Zandpad (boten). Bovendien is het vragen van een hoge huur in strijdt met de APV.  

Huurprijs oude Zandpad

Voor de sluiting werden de kamers in twee shifts van 12 uur verhuurd. Er waren 24 uur per dag beheerders aanwezig die verantwoordelijk waren voor de veiligheid van de sekswerkers en eventueel voor het onderhoud van de kamers. De kamers werden verhuurd voor een huurprijs van €650,00  inclusief BTW per week. Toen het Zandpad moest sluiten was één van de argumenten “de exorbitante hoge huur”. De gemeente vond de hoogte van de huur een vorm van uitbuiting. Dit moest veranderen, de huur moest omlaag zodat sekswerkers meer winst over zouden houden. 

Nieuwe regelgeving 

Om misstanden zoals onder andere uitbuiting van sekswerkers door hoge huurprijzen te voorkomen besloot de gemeente Utrecht de APV  (Algemene Plaatselijke Verordening) te wijzigen. Op 19 december 2013 werd onder andere in de APV opgenomen:

  • Verhoging van minimum leeftijd sekswerkers van 18 naar 21.
  • Registratieplicht voor sekswerkers.
  • Tegengaan van monopolie-posities. Hierdoor kan een exploitant een vergunning aanvragen voor maximaal 32 ramen.
  • Scheiding van eigendom en exploitatie.
  • En om hoge huurprijzen tegen te gaan werd een maximale huurprijs ingesteld voor eigenaren van het vastgoed. De huurprijs die de exploitant aan de sekswerker vraagt, zal de gemeente in de vergunningsaanvraag beoordelen. Indien de gemeente van mening is dat de huurprijs die de exploitant vraagt te hoog is, kan de gemeente hierop de vergunning weigeren. De gemeente beoordeelt dus zowel de eigenaar van het vastgoed als de exploitant op de hoogte van de huurprijs. Zie de tekst hieronder:


“De effectiviteit van dit hoofdstuk dat regelgeving bevat ten aanzien van seksinrichtingen en escortbedrijven staat of valt met een duidelijke verantwoordelijkheidstoedeling voor een aanvaardbare bedrijfsvoering aan degenen die als bestuurder van een bedrijf optreden en/ of degene die eigenaar zijn en die daaruit baten ontvangen.
Bij beoordeling van vergunningsaanvragen wordt niet alleen gekeken naar degenen die een vergunning aanvragen, maar wordt meer dan te voren rekening gehouden met de feitelijke en economische verhoudingen. Eigenaren van prostitutiepanden die meer vragen dan een redelijke vergoeding met een redelijke winstopslag, worden aangemerkt als mede-exploitant
.” 

Maximale huurprijs vastgoed prostitutiepanden

Wat is nou een redelijke vergoeding met redelijke winstopslag voor prostitutiepanden? Dat maakte de APV namelijk niet duidelijk. Redelijk is een ruim begrip. Wel waren er weigeringsgronden voor een vergunning opgenomen in de APV en het vragen van een te hoge huur was daar één van. De vraag  wat is een redelijke vergoeding voor prostitutiepanden stelden we dus maar aan de gemeente. De gemeente gaf als antwoord: ” wanneer een exploitant meer dan 15% van zijn winst aan huur moet betalen, is de verhuurder degene die baten uit de onderneming ontvangt en merken wij de verhuurder aan als mede- exploitant”. Een nieuw begrip mede-exploitant. Dit hield in dat de verhuurder dus eigenlijk eigenaar en exploitant zou worden, terwijl de APV juist scheiding van eigendom en exploitatie voorschrijft. Lastige situatie dus. De 15% van de winst regeling zou voor de eigenaar van de panden heel erg nadelig uitvallen. Freya was niet opgericht om grote winsten te maken, maar om de sekswerkers hun werkplek terug te geven. 15% van de winst zou er voor zorgen dat ik niet tot overeenstemming kon komen met de eigenaar van de panden (Hardebollenstraat).

Er volgden vele gesprekken met de gemeente, de discussie over wat nou een redelijke vergoeding voor prostitutiepanden zou zijn duurde lang. De gemeente nam het volgende standpunt in: “bereken de huurprijs op de aantal vierkante meters” Dat klinkt logisch, toch is dat het niet. Prostitiekamers zijn vaak klein, maar door de prostitutiebestemming en schaarste aan ramen hebben ze toch een hoge waarde. Een huurprijs berekenen op de waarde zou dus eerlijker zijn.

Onze advocaat vroeg dan ook of het niet eerlijker was om de huurprijs op de WOZ -waarde te berekenen. De gemeenteambtenaar stemde daar mee in maar stelde het percentage onmiddellijk naar beneden bij. De huur mocht niet meer bedragen dan 9% van de WOZ- waarde. Ook deze huurprijs was voor de eigenaren van de prostitutiepanden onacceptabel. De huurprijs moest met tonnen per jaar dalen. Een onmogelijke opgave leek het. We kwamen met argumenten bij de gemeente om het percentage te laten stijgen naar 15% WOZ-waarde. Na maanden van vele gesprekken werd dit dan geaccepteerd. De onderhandelingen met de eigenaren van de prostitutiepanden waren zwaar, maar in augustus 2014 was het dan eindelijk gelukt! ….tenminste dat dachten we. 

15% WOZ -waarde pro rata

De huurprijs van €348.000 per jaar was teruggebracht naar een huurprijs van €190.000 per jaar. Een enorme daling waar we trots op waren. We dachten voldaan te hebben aan de strenge eisen en eindelijk een stap vooruit te kunnen zetten. Toen we de huurcontracten aan de gemeenteambtenaar lieten zien was het eerste wat hij vroeg: ” het is toch wel 15% pro rato hè?”. En vervolgde…ja de panden hebben meerdere verdiepingen…de WOZ- waarde moet natuurlijk wel gedeeld worden door de aantal verdiepingen van het pand. Ik had even het gevoel door de grond te zakken. Ik kon opnieuw gaan onderhandelen met de eigenaar om de huurprijs nog verder naar beneden te krijgen. Wat de huurprijs precies moest bedragen wilde de gemeente natuurlijk niet zeggen want zij mochten zich niet bemoeien met de huurprijs. Ambtenaren weten er altijd een mooie draai aan te geven: Zij leggen een maximale huur op…maar bemoeien zich niet met de huurprijs. We moesten er dus zelf rekenformules op loslaten. Volgens ons zijn de benedenetages meer waard vanwege de prostitutiebestemming dan de bovengelegen studentenkamers. De gemeente had een ander standpunt. Ook hierover ontstond weer een nieuwe discussie. Uiteindelijk werd geaccepteerd dat voor de benedenetages waar de prostitutiekamers zich bevonden factor 2 gerekend mocht worden en de studentenkamers factor 1. We kwamen met nieuwe huurcontracten, die volgens onze rekensommen dan echt moest voldoen. 

Weigering vergunning Hardebollenstraat

Opnieuw werd de vergunning geweigerd. De reden van de weigering: door de hoogte van de huurprijs zouden de eigenaren van de prostitutiepanden Hardebollenstraat aangemerkt moeten worden als mede – exploitant. In de weigering werd de definitie van exploitant en het bepalen van de grenswaarde uitgelegd:

Uiteindelijke maximale huurprijs

We moesten dus weer opnieuw onderhandelen, in december 2014 stuurde de gemeente voor het eerst een overzicht wat volgens hen huurprijzen waren gebaseerd op 15% pro rato. Dit was een huurprijs van €112.000 per jaar voor 17 ramen en het kantoor. Een raam mocht dus maximaal €126,- per week kosten (€506,- per maand). De eigenaren van de prostitutiepanden van de Hardebollenstraat gingen akkoord en ik had in februari 2015 het huurcontract die voldeed aan deze huurprijs op zak. Wel was er nog een rechtszaak nodig voordat de discussie over de huurprijs ophield. Uiteindelijk heeft de discussie over de hoogte van de huurprijs van december 2013 tot juni 2015 geduurd. En zelfs toen de rechter oordeelde dat de huurcontracten voldeden aan de eisen van de APV, mompelde de ambtenaar nog “dan wil ik nog eens even naar de voorwaarden kijken die in het huurcontract zijn opgenomen”.

Droomcontract

Omdat Freya speciaal was opgericht om de ramen te heropenen en wij niet over kapitaal beschikken bood de eigenaar van de prositutiepanden van de Hardebollenstraat ons contracten waar rekening werd gehouden met een aanloopperiode. Alle voordelen op een rijtje:

  • De prostitutiepanden werden gemeubileerd aan ons verhuurd waardoor er geen investering voor de inrichting nodig was
  • Er werd geen borgsom gevraagd, ook niet voor het meubilair
  • De 1e maand betrof een huurvrije periode
  • De daaropvolgende 6 maanden kon de huur achteraf per maand voldaan worden
  • De huurprijs was €112.000 per jaar voor 17 ramen en kantoor voorzien van beveiligings- en alarmsystemen. De huurprijs per kamer was €126,00 per week, wat neerkwam op €63,00 per shift (per week).

De huurcontracten voor de Hardebollenstraat waren dus bijzonder gunstig. Op deze manier konden we de huurprijs voor de sekswerkers met €250,00 laten dalen ten opzichte van de huurprijzen van het oude Zandpad. Daarnaast konden we zekerheden voor de sekswerkers organiseren zoals een broodfonds. Je zou verwachten dat de gemeente dat zou steunen, maar dat deed de gemeente niet. De gemeente heeft namelijk op 13 mei 2016 besloten de panden op te kopen. Dit werd gedaan om niet tot vergunnen over hoeven te gaan. 

Gesprek met Beja en de kale huurprijs van het Nieuwe Zandpad

Aan de Hardebollenstraat was een abrupt einde gekomen. Op de dag dat er een besluit over de vergunning moest komen werden de panden opgekocht. Er waren geen weigeringsgronden voor de vergunning en Freya besloot daarom de strijd om ramen te openen nog niet op te geven.

Ik meldde me bij de gemeente voor een vergunningsaanvraag voor het Nieuwe Zandpad. De gemeente had namelijk na de opkoop van de Hardebollenstraat gezegd dat ik me moest aanmelden voor het Nieuwe Zandpad. De opkoop van de Hardebollenstraat was niet tegen Freya gericht en de gemeente beloofde ons plekken op het Nieuwe Zandpad. Onze gegevens werden dan ook gelijk doorgegeven aan de geselecteerde bouwer Jaap Slomp (Beja). De gemeente verzocht Jaap Slomp  snel contact met Freya op te nemen. 

De woordvoerder van Beja nodigde me uit voor een gesprek. Ik was positief gestemd. We wilden de draad oppakken waar we gebleven waren, maar het gesprek liep anders dan gehoopt. We hadden afgesproken bij een van der Valk hotel in de omgeving van Utrecht. Toen ik onderweg was kreeg ik een sms’je dat de afspraak een uur verzet zou worden. En een half uur later kreeg ik een sms’je of ik toch nu kon? Ik was toevallig al gearriveerd maar Beja was nergens te bekennen…ze waren even ergens anders gaan lunchen… Het kwam een beetje chaotisch op me over.  Maar goed, ik had tijd genoeg dus nam alvast plaats aan een tafeltje en bestelde wat te drinken. Na een poosje wachten arriveerde het drietal van Beja. De woordvoerder, de architect en de bouwer. 

Meteen werd medegedeeld dat ze een half uur tijd voor ons hadden en dat we eigenlijk gelijk moesten besluiten. Er waren nog maar 8 ramen beschikbaar dus als we kans wilden maken moesten we dat onmiddellijk besluiten anders gingen ze met andere partijen in gesprek. Die druk was niet prettig. Het aantal ramen vond ik ook aan de lage kant. Zelf had ik minstens 17 ramen in gedachten, het liefst 32 zoals de APV voorschrijft. Toch besloot ik eerst het gesprek met Beja aan te gaan, onderhandelen kan altijd nog dacht ik. 

Ik had een aantal vragen over de inrichting van de units. Toen de vragen een beetje vaag beantwoord werden besloot ik te vragen  naar de huurprijs van de units. In plaats van dat de bouwer een vraagprijs noemde voor de kamers moest ik maar een “goed bod” doen. Ik legde hem uit dat dit niet de gang van zaken kon zijn in een serieuze vergunningsaanvraag. Ik vroeg de bouwer  een huurprijs te noemen of inzicht te geven in de waarde van de units zodat we op basis daarvan de 15% norm uit konden rekenen, zoals de APV voorschrijft. Team Beja antwoordde: “die APV geldt alleen voor de Hardebollenstraat, niet voor het Nieuwe Zandpad. Er is geen regelgeving omtrent huurprijzen voor het Nieuwe Zandpad”. Ik antwoordde dat ik daar weinig van geloofde en dat bij de gemeente zou navragen. 

De bouwer schreef een bedrag van €575,-  op een papiertje, en zei: “als je kans wil maken op ramen moet je er nog een beetje bovenop doen”. Ik moest dus een bod doen boven dit bedrag anders had verder praten geen zin meer. In eerste instantie ging ik er nog vanuit dat die €575,- een maandhuur zou zijn. Dat was het dus niet. De kale huurprijs van een kamertje van 16m2 groot bedroeg €575,- per week. Dit was ook nog eens exclusief BTW.  Ter vergelijking met de Hardebollenstraat waar de huur €126,00 per week bedroeg een enorm verschil. De kamers op de Hardebollenstraat waren zelfs nog iets groter. De huurprijs was nog niet alles. Er moest ook rekening worden gehouden met een fikse borgsom wat zou neerkomen op €220.000. Na deze mededeling vervolgde Beja: “als je de borg niet kunt betalen moet je maar vast borg vragen aan de sekswerkers, of een lening vragen bij de gemeente”. Ik antwoordde dat ik sekswerkers nooit zou benadelen en helemaal geen borg aan sekswerkers zou vragen. 

De houding van Beja was arrogant en respectloos. We hadden te maken met een partij die even snel miljoenen wilde verdienen over de rug van de sekswerkers. Alleen van de borg al hadden we twee jaar de Hardebollenstraat kunnen huren. En in dit geval moest dat bedrag ook even snel vooraf betaald worden. Het leek of ik midden in een bouwfraude-affaire terecht was gekomen en Beja wilde nu een bod want hij had nog een afspraak. Het kon dus zijn dat hij die 8 ramen die hij Freya aanbood aan een andere partij zou verhuren. De alarmbellen gingen in m’n hoofd af. Alle mensenkennis die ik had opgebouwd tijdens mijn werk in de prostitutie kwamen nu goed van pas, dit was geen zuivere koffie. Ik deed geen bod en deelde mee dat ik bij de gemeente navraag ging doen over de hoogte van de huurprijs en het niet gelden van de APV voor het Nieuwe Zandpad. Ik besefte dat ik daarmee het risico zou lopen dat Beja niet aan Freya zou gaan verhuren. 

Diezelfde avond en de dagen erna volgden er sms’jes en e-mails dat ik toch wel snel een bod moest doen, anders zou hij de 8 ramen aan een andere partij verhuren. En ook dat ik heel misschien dan tien ramen kon huren. Wederom gaf ik aan dat ik eerst met de gemeente in gesprek zal gaan alsvorens een bod te kunnen doen. Als dat zou betekenen dat hij aan een andere partij zou huren had ik daar vrede mee. Het standpunt van Freya werd: liever geen ramen, dan onbetaalbare ramen. 

Exploitatiebegroting het Nieuwe Zandpad

Met een kale huurprijs van €575,- kon het niet anders dat de huren zouden stijgen in plaats van dalen. Ik maakte een exploitatiebegroting om uit te rekenen hoeveel een raam voor een sekswerker per week zou gaan kosten. Omdat ik door de aanvraag van de Hardebollenstraat goed inzicht in de kosten van de exploitatie had gekregen konden we een goede inschatting maken en ik wist niet wat ik zag. Toen ik alleen de huurprijs, beveiligingskosten, verzekeringen, gas water licht en de btw berekende kwam ik al op een huurprijs van €1100 per shift voor sekswerkers. Bij deze huurprijs zijn dus alleen de kosten berekend. Hier is nog geen rekening gehouden met zekerheden voor sekswerkers, belastingen, onvoorziene kosten en heeft de exploitant nog geen inkomen. Een exploitant moet natuurlijk ook niet gelijk op een faillissement afkoersen als een aantal weken een paar huursters op vakantie gaan of ziek zijn. Dan krijg je al snel te maken met huren van €1200,-.  Als dit de huurprijs is die ik als exploitant aan m’n collega’s moet vragen…dan ben ik liever geen exploitant. Freya weigerde dan ook een bod te doen en mee te werken aan een verdubbeling van de huur ter vergelijking met het oude Zandpad. 

De sekswerkers houden met zo’n huur geen cent over, áls ze het elke week al bij elkaar krijgen. In tegenstelling tot de sekswerkers zal de bouwer zijn hele investering van net geen 5 miljoen binnen slechts 1 jaar terugverdienen. Het is een simpel rekensommetje. €575,- per week x 162 ramen x 52 weken = €4.843,800. Voor projecten als dit is een looptijd van 5 of 10 jaar gebruikelijk. Een investering binnen 1 jaar terugwillen verdienen, is verdienen over de rug van de sekswerkers. En die sekswerkers zullen er zelf nauwelijks een boterham aan over houden.

Die verdubbeling van huur zit Freya erg dwars. Juist omdat wij in de Hardebollenstraat de sekswerkers een werkplek konden bieden voor €400,- (incl btw en beveiliging) per week. Voor die huurprijs was er zelfs een broodfonds waar sekswerkers bij ziekte gebruik van konden maken inbegrepen.

Gesprek met de gemeente

Freya vroeg een gesprek aan bij de jurist van de gemeente, die de vergunningsaanvragen beoordeeld. Tijdens dit gesprek zijn de huurprijzen en de borg nagerekend. De gemeente kwam zelfs nog tot een hogere berekening betreft de borg. De jurist sloeg steil achterover. Van die berekeningen werd notitie gemaakt. Ook garandeerde de jurist ons dat de APV ook geldt voor het Nieuwe Zandpad. De jurist van de gemeente vond de gang van zaken vervelend maar kon op dit moment verder niks voor ons betekenen. De gemeente kon pas ingrijpen bij het beoordelen van de vergunningsaanvraag. “Als dan blijkt dat de huur te hoog is, weigeren wij de vergunning” waren de woorden van de gemeente.

Ook stond er die week nog een gesprek gepland met een aantal politieke partijen. Die afspraak was al ruime tijd geleden gemaakt en zou gaan over de beloofde vergunning voor het Nieuwe Zandpad. Maar door alle ontwikkelingen  zou dit gesprek nu een hele andere insteek krijgen. In de krant was ondertussen een artikel verschenen. Beja had alle ramen verhuurd aan exploitanten en Freya zat daar niet bij. Wijzelf hadden hier wel op gerekend. 

De politiek was duidelijk teleurgesteld. Er werd beloofd dat er vragen aan de burgemeester zou worden gesteld, desnoods zou er een motie ingediend worden. Freya had volgens alle partijen aanwezig tijdens dit gesprek, die samen een meerderheid in de gemeenteraad vormden recht op plekken op het Nieuwe Zandpad. Na afloop van dit gesprek omhelsde één van de raadsleden me. Ze fluisterde in m’n oor:  “Alsjeblieft geef niet op, het gaat goed komen”. Ik heb een zwak voor haar. Ze is één van de weinige raadsleden die eerlijk durft te zijn. Het is niet altijd leuk om te horen, maar uiteindelijk heb je wel het meeste aan eerlijkheid. Ik slik, want haar woorden raken me en antwoordde “Het is nu voorbij. Er zullen geen huurcontracten tussen Freya en Beja afgesloten worden. Daarmee voldoe ik niet aan de vergunningsvoorwaaren”. Ik kan niet instemmen met een verdubbeling van de huur. Freya hield de eer aan zichzelf en daar heb ik nooit spijt van gekregen.

Op 19 januari 2017 bleek dat de keuze om niet met Beja in zee te gaan, een goede keuze was. Beja had de bibob toetsing niet doorstaan. De gemeente trok onmiddellijk de stekker uit de bouwplannen van Beja. De gemeente nodigde een partij uit die als tweede was geëindigd in de tenderprocedure. Die tenderprocedure was uitgeschreven in 2014. Hier konden bouwers die het Nieuwe Zandpad wilden bouwen zich konden aanmelden. Deze tweede kandidaat was Non Nobis.

Huurprijzen bij Non Nobis

Op zich is Non Nobis een goede partij. Ze willen zich inzetten om de werkomstandigheden van sekswerkers te verbeteren. Wel hebben ze een scheef beeld over prostitutie. Ik heb goede gesprekken met Non Nobis gevoerd.  Maar zag ook dat hun plan niet voldeed aan de APV, zelfs op meerdere punten niet.  Om het overzichtelijk te houden zal ik nu alleen ingaan op de huurprijzen.

Non Nobis wil veel huur aan exploitanten vragen en daarmee het inkomen van exploitanten reguleren. “Zij mogen er niet meer dan een boterham aan verdienen” is het standpunt van Non Nobis. Wanneer een exploitant veel huur moet betalen, moet de sekswerker nog meer huur betalen omdat de exploitanten diensten zoals beveiliging moeten doorberekenen in de huur. Non Nobis vond dat de huur marktconform moest blijven, dit omdat zij de angst hebben bij een lagere huurprijs het Nieuwe Zandpad “het afvoerputje van Nederland zal worden”. Hierin verschillen we dus enorm van mening. 

Wanneer je werkomstandigheden van de sekswerkers wilt verbeteren begint dat juist bij het normaliseren van de kamerhuur. De sekswerkers die al jaren last hebben van dalende omzetten zullen hier direct profijt van hebben. De investering in werk houdt voor een sekswerker niet op bij het betalen van de kamerhuur. Er moet regelmatig lingerie, schoeisel met hoge hakken, make-up en andere werkbenodigheden aangeschaft worden. Vooral de lingerie en schoeisel kunnen kostbaar zijn.De kosten voor sekswerkers zijn enorm gestegen terwijl de omzet enorm gedaald is. 

Het is een misvatting om te denken dat een huursverlaging voor ellende kan zorgen. Een goed betaalbare locatie zorgt júist voor een prettige werkomgeving voor de sekswerkers. Een dure locatie trekt eerder ellende aan omdat de sekswerkers de kamer eigenlijk niet kunnen betalen en daar dan extra dingen voor moeten doen die zij eigenlijk niet willen. Bovendien is de kans om dan met slachtoffers te maken te krijgen waar Non Nobis eigenlijk bang voor is bij een dure locatie juist groter dan bij een betaalbare locatie.

Uit het persbericht van de gemeente bleek dat de gemeente nu wel weer vasthield aan de maximale huur. Non Nobis mocht een niet hoger rendement van 15% behalen uit de verhuur van de prostitutie-units. Freya is blij dat de gemeente weer vasthoud aan deze regel. Alleen op die manier kunnen er betaalbare werkplekken komen voor sekswerkers. 

De grote vertragingen die het niet halen van de Bibob van Beja en het terugtrekken van Non Nobis hebben veroorzaakt is vreselijk voor de sekswerkers. De sekswerkers wachten nu al 4 jaar en de gemeente moet nu een grote stap terug doen. Ik hoop dat de gemeente dit keer beter zal opletten tijdens het selecteren van de nieuwe bouwer. De gemeente moet de APV beter uitleggen, want beide kandidaten voor het bouwen van het Nieuwe Zandpad snapten er maar bar weinig van. Freya zal de vorderingen van het Nieuwe Zandpad in de gaten blijven houden en als het nodig is zullen we opnieuw aan de bel trekken. 

Belang van een legale werkplek

Na de sluiting konden mijn collega’s en ik al snel geen kant meer op. Onze legale werkplekken waren ontnomen en het werd ons al snel duidelijk wat dat precies inhield. Je verliest niet alleen je werkplek en daarbij ook je manier van klantenwerving, maar tegelijkertijd ook je legaliteit. Voor de sluiting voldeed je nog aan alle regels, maar na de sluiting, wanneer je met vaste klanten afsprak op een andere plek was dat ineens illegale prostitutie. 334 sekswerkers raakten dus die legale werkplek kwijt en door schaarste op de ramen  waren er geen 334 legale werkplekken meer te vinden, niet in de buurt…zelfs niet in het hele land. Het is dus onvermijdelijk dat na de sluiting de illegale prostitutie is toegenomen.

Het grootste verschil tussen legale prostitutie en illegale prostitutie is natuurlijk de vergunning van de exploitant. Maar naast de vergunning moet je je bij illegale prostiutie ook veel meer verstoppen. Verstoppen voor de overheid die sekswerkers in eerste instantie hun legale werkplek ontnam, diezelfde overheid jaagt vervolgens de sekswerkers op, delen boetes uit en delen informatie met de verhuurder van de woning waar illegale prostitutie is aangetroffen, waardoor de sekswerker vaak op straat komt te staan.

Door het harde beleid van de overheid verdwijnen steeds meer legale werkplekken. Een daling van 40% ten opzichte van 2000 (ten tijde van opheffen van het bordeelverbod). Door het verlies van die legale plekken worden sekswerkers min of meer gedwongen tot illegale prostitutie.
Je verwacht dat de overheid van een land waar prostiutie een gelegaliseerd beroep is maar tegelijkertijd legale werkplekken ontneemt er in ieder geval zorg voor draagt dat je je beroep alsnog kunt uitoefenen, net zoals bij andere beroepen regelmatig gedaan wordt, het zorgen voor werkgelegenheid, maar het tegendeel blijkt waar te zijn.

In plaats van bevorderen van werkgelegenheid krijgen sekswerkers te maken met nieuwe wetten. Een wet om klanten van sekswerkers die kunnen vermoeden of hadden moeten vermoeden dat zij een slachtoffer van mensenhandel bezoeken en dit niet melden worden beboet of worden een gevangenisstraf opgelegd. Opvallend is dat het bezoeken van een illegaal werkende sekswerker als een eerste signaal wordt genoemd. Wanneer de legale werkplekken gesloten worden blijft er alleen illegale prostitutie over. Het bezoeken van een sekswerker zonder vergunning (illegale prostitutie) wordt strafbaar, ook de sekswerker die zonder vergunning werkt wordt strafbaar, maar die vergunningen worden de laatste jaren alleen maar ingetrokken en nieuwe vergunningen worden niet verstrekt. Kunnen we zo langzamerhand nog wel spreken van een legaal beroep?

Deze ingrijpende wetten maken het belang van legale werkplekken nog belangrijker. Zonder legale werkplekken worden sekswerkers en hun klanten opgejaagd, beboet of zels gevangenisstaf opgelegd.

image
Hierboven een passage uit het wetsvoorstel om klanten die hadden moeten weten dat zij te maken hadden met een slachtoffer van gedwongen prostitutie. Een signaal wat een klant zou moeten herkennen als een signaal van gedwongen prostitutie is het ontvangen in een kelderbox, op een industrieterrein of recreatiewoningen. 1 of meerdere signalen missen kan een boete in de vierde categorie of 4 jaar gevangenisstraf opleveren.
De enge realiteit is dat legale werkplekken gesloten worden, ontvang je thuis loop je het risico beboet te worden en je woning te verliezen, ontvang je op een andere plek levert dat de klant een fikse boete of gevangenisstraf op. Wanneer een sekswerker niet adverteert met vergunningsnummer bingo dan staat de sekswerker ook 6 maanden gevangenisstraf te wachten.

Je zou verwachten wanneer een overheid zulke wetten invoert tegelijkertijd dan ook zorgt voor voldoende legale werkplekken voor sekswerkers. Het tegendeel is waar. De gemeente kan een vergunningsaanvraag eindeloos traineren en als er dan geen gronden voor een weigering zijn besluiten de prostitutiepanden op te kopen, om op deze manier prostitutie te kunnen voorkomen. Recent voorbeeld is de Hardebollenstraat in Utrecht. En dan blijft het stil in de tweede kamer. Alsof het niet gebeurd is. De gemeente Utrecht ontnam sinds de sluiting 162 ramen en momenteel ligt de tippelzone onder vuur. Met de Europalaan ontneemt de gemeente Utrecht opnieuw 150 legale werkplekken, daarmee komt de teller alleen in Utrecht al op 312 gesloten legale werkplekken te staan. De overheid schijnt dit zomaar te kunnen doen alsof sekswerkers geen mensen zijn, maar een eng virus dat bestreden moet worden. De meeste politici vinden het van “lef” getuigen om de Europalaan te sluiten. Dit soort uitspraken hoor je nou nooit van politici als er ergens anders werkgelegenheid verloren gaat.

Het is alsof de overheid de oorlog heeft verklaard aan de prostitutiebranche. Ik heb maar 1 passend antwoord. Ik zal de oorlog misschien niet winnen, maar zal in ieder geval wél strijdend ten onder gaan. Ik kan me simpelweg niet neerleggen bij het onrecht waar sekswerkers mee te maken hebben. Het doel van Freya “het openen van legale werkplekken ” is nog belangrijker geworden en Freya is vastbesloten, die legale plekken zullen er komen.

In gespek met politici, moties en aannemen nieuwe APV

Drie weken nadat Freya de vergunningsaanvragen had ingediend en Freya werd verzekerd dat bij een vergunningsaanvraag uitsluitend werd gekeken naar regels en geen politiek bedreven zou worden, besloot de gemeente Utrecht op 2 december tot een Algemene Plaatselijke Verordening (APV) wijzigingsvoorstel. Dit voorstel betrof nogal drastische wijzigingen (zoals hier Van indienen vergunning tot voorstel wijziging van de APV te lezen is). De voorgestelde regels waren te ingrijpend en maakte de vergunningsaanvragen onmogelijk. Toch wilden we niet gelijk opgeven, tenslotte waren de voorgestelde regels nog geen feit, alles kon nog veranderen als we de politici maar op andere gedachten konden brengen.

We bekeken de voorgestelde APV, we waren ons gelijk bewust welke gevolgen dat voor de aanvraag zou hebben, we bekeken de samenstelling van de gemeenteraad en onderzochten welke politieke partijen we minimaal moesten overtuigen om een meerderheid in de gemeenteraad krijgen. Nadejda en ik hadden totaal geen politieke ervaring, Wil gelukkig wel en vond al snel een lijst met contactgegevens van de raadsleden. We belden alle politieke partijen en werden verwezen naar de raadsleden die prostitutie in hun portefeuille hadden…bij sommige politieke partijen kregen we gehoor, bij andere partijen kregen we geen gehoor.

PvdA
De PvdA gaf aan dat ze nog weinig van Freya af wist en ons graag wou ontmoeten. We voerden ons eerste gesprek met de PvdA. We legden ons bedrijfsplan voor, lieten de huurcontracten zien, vervolgens legden we de gevolgen van de voorgestelde APV uit en  vroegen we naar de mogelijkheid om als nieuwe exploitant een nieuwe huurovereenkomst met het waterschap aan te gaan, en of de gemeente of burgemeester bereid was contact op te  nemen met het waterschap om het Zandpad in ieder geval tijdelijk open te kunnen stellen totdat er een nieuwe locatie zou zijn. Ondanks de PvdA natuurlijk de burgemeester zou steunen, was er wel sympathie voor de plannen van Freya.

SP
Het tweede gesprek was met de SP. We stelden ons voor en legden ons bedrijfsplan wederom voor, lieten de huurcontracten zien en legden het belang voor het gebruik van de boten uit. De SP probeeerde actief mee te denken en opperde dat koop van de boten de situatie zou kùnnen veranderen en dat dat wellicht een optie zou zijn om de boten weer in gebruik te nemen,  dan was namelijk de besmette eigenaar ertussenuit. Koop lag niet in onze mogelijkheden, de boten waren sowieso niet te koop, en aangezien Freya uit twee sekswerkers bestaat konden we een lening van miljoenen bij een bank natuurlijk ook wel op onze buik schrijven…Achteraf maar goed ook, want later werd eigendom en exploitatie gescheiden in de APV, dit om opnieuw omvallen van een hele straat te voorkomen. Toch is het gesprek met de SP een belangrijk en zinvol gesprek geweest. De SP wees ons op een aantal punten waar we veel aan gehad hebben.

GroenLinks
Het daaropvolgende gesprek was met GroenLinks. We stelden ons wederom voor en legden ons bedrijfsplan uit, lieten de huurcontracten zien, legden uit hoe belangrijk de boten voor onze plannen waren en welke veiligheid het Zandpad bood. Het bedrijfsplan werd zeer positief ontvangen maar er werd tegelijkertijd ook medegedeeld dat het probleem bij de eigenaar van de boten lag. We legden uit dat we niet afhankelijk waren van een eigenaar, maar wel van ramen en er niet veel keuze was wat betreft raameigenaren en prostitutiebestemmingen. Alleen het Zandpad en de Hardebollenstraat. Bovendien had de gemeente zelf aangeraden huurcontracten met de eigenaren aan te gaan, wij vonden het niet redelijk om daar nu dan een probleem van te maken. Er waren ondertussen dan wel plannen voor een tijdelijke en een nieuwe locatie gekomen , maar daar hadden de sekswerkers nu niks aan. We vroegen om het Zandpad en de Hardebollenstraat open te stellen totdat de nieuwe locatie in gebruik genomen kon worden.

VVD
Door de VVD werden we hartelijk ontvangen, de eerste partij die de plannen van Freya en de noodzaak van de boten daarvoor begreep. De VVD was zelf ook niet echt voorstander van een nieuwe locatie waarvoor de gemeente een investering moest doen, het standpunt van de VVD toen was dat investeringen uit de markt zelf moest komen, de gemeente mocht daar geen rol in spelen.

D66
Het gesprek met de D66 verliep in het begin heel stroef. Er waren veel verwijten over wat zich had afgespeeld op het Zandpad.  Onze persoonlijke ervaringen op het Zandpad en wat werd beweerd over het Zandpad waren van totaal andere orde. Het zandpad was voor mij de meest veilige plek waar ik ooit gewerkt had met exploitanten die een streng beleid voerden. Volgens de gemeente faciliteerden de exploitanten vrouwenhandel, kwamen mishandelingen regelmatig voor en moest de gemeente daarom wel ingrijpen, de vrouwen moesten beschermd worden. We legden uit dat wanneer je de vrouwen wilt beschermen moet zorgen dat zij weer in haar inkomen kan voorzien en dat doe je door haar een veilige werkplek te bieden, die veilige werkplek was op het Zandpad. De sekswerkers die op het Zandpad en de Hardebollenstraat  werkten verdienden deze behandeling in ieder geval niet. De sekswerkers kwamen op straat te staan, Freya maakt zich hard voor die sekswerkers, niet voor de voormalige exploitanten. Er kwam begrip voor de situatie van de vrouwen, het gesprek nam een positievere wending. Er kwam steun voor Freya, het bedrijfsplan werd zeer goed ontvangen, vooral de instapcursus en het broodfonds kon de D66 waarderen. Ook hier lagen de problemen vooral bij het huren van de boteneigenaar.

CDA
Het CDA is een politieke partij waarbij je als sekswerker denkt geen enkele kans te hebben. We besloten toch een gokje te wagen en maakten ook een afspraak met het CDA en gingen zonder enkele verwachtingen het gesprek aan. We legden onze plannen voor en benadrukten hoe belangrijk de ramen aan het Zandpad waren voor de plannen van Freya. Het CDA reageerde door te zeggen dat er in de ideale wereld geen prostitutie  bestaat…maar dat de wereld verre van ideaal is en er daarom op zo’n veilig mogelijke manier een plek geboden moest worden aan prostitutie…en die plek was wat het CDA betreft  op de nieuwe locatie

10 december 2013 RaadsInformatieAvond (RIA)
Tijdens de gesprekken met de politieke partijen werd me er meerdere malen op gewezen dat ik tijdens de raadsinformatieavond de mogelijkheid had om in te spreken. In 5 minuten spreektijd mag je  de gemeenteraad dan informeren over je plannen . Omdat we nog niet alle raadsleden hadden kunnen spreken bestond mn tekst uit vertellen wie Freya is en waarvoor Freya staat en het uitleggen waarom het zo’n noodzaak is om de bestaande ramen zo snel mogelijk te heropenen. Uiteraard was ik niet de enige spreker. De andere vergunningaanvragers spraken ook in, alsmede de buurtbewoners van de Breedstraatbuurt en Overvecht en ook door personen die claimden wekelijks op het Zandpad te komen waar zij zulke vreselijke misstanden hadden gezien…. heel gek had geen enkele sekswerker deze personen ooit op het Zandpad gezien…. niet wekelijks niet gezien…. of maandelijks niet gezien… maar helemaal nooit gezien. Heel vreemd om te ervaren hoe totaal vreemde mensen zogenaamd ineens het beste met je voor hebben en je willen “redden”uit de prostitutiebranche. Maar deze personen begrepen niet dat we juist onzelf wilden redden door net als iedereen zelf in een inkomen te kunnen voorzien door middel van een legale werkplek. De buurtbewoners waren respectloos naar de sekswerkers, alsof sekswerkers de oorzaak waren van alle overlast en criminaliteit in Utrecht. Dan is die dubbelrol van sekswerker en vergunningsaanvrager lastig. De stigmatiserende non-argumenten raken je, toch moet je proberen proffesioneel te blijven. In de meeste gevallen lukt me dat wel, ik incasseer, slik en krop het op later gooi ik op social media mn frustratie eruit, soms laat ik me daar iets te  ver in meevoeren, het zijn de emoties van mij als sekswerker, van mij als mens. Ondanks dat buurtbewoners respectloos waren naar sekswerkers heb ik de buurtbewoners altijd met respect behandeld. Freya staat altijd open voor gesprek en wacht op de dag dat we in de praktijk kunnen bewijzen dat prostitutie geen overlast bezorgd. Na afloop van de RIA is er een borrel. Hier begint het echte lobbyen. Hier krijg je de kans om met politici en andere betrokkenen na te praten. Dit is de uitgelezen kans om je argumenten en plannen te verduidelijken en natuurlijk om te netwerken. Er komen naast belanghebbenden ook vele andere interessante mensen op af zoals onderzoekers, media en geïnteresseerden die iets vergelijkbaars hebben meegemaakt die hun visie en kennis willen delen. De borrel is veel waardevoller dan de RIA zelf waar je slechts 5 minuten spreektijd hebt.

12 december 2013 Commissievergadering
Opvolgend op een RaadsInformatieAvond volgt een commissievergadering. Tijdens eens commissievergadering voeren raadsleden met elkaar een debat en worden er vragen gesteld. De commissievergadering heeft als doel de gemeenteraad en het college te adviseren, er worden nog geen besluiten genomen. Besluiten worden uitsluitend in de raadsvergadering genomen. Wel kun je tijdens de commissievergadering proeven hoe de politieke partijen erin staan, welke politieke partijen je plannen begrijpen en met welke partijen een extra gesprek nodig is omdat ze de noodzaak totaal niet inzagen. Na de commissievergadering was er weer een borrel dus lobbyen en netwerken. Omdat het soms echt leek of de raadsleden totaal niet konden indenken waar ik op doelde als ik het over veiligheidssystemen had besloot ik de raadsleden uit te nodigen voor een bezichtiging van de door ons gehuurde boten en kantoor met de beveiligingssystemen.

17 december 2013 Bezichtiging boten en kantoor Zandpad
Twee dagen voor de raadsvergadering hadden we alle politieke partijen gesproken. We konden op dit punt niet heel veel meer doen behalve een bezichtiging van de boten en het kantoor op het Zandpad te organiseren zodat raadsleden een beter beeld kregen van de aanwezige beveiligingssystemen. Het was het voormalige kantoor van Wegra die vlak voor de sluiting een enorme investering in veiligheidssystemen gedaan had. Deze systemen zou Freya gaan huren. Het alarmsysteem was uitgevoerd met een intercom naar het kantoor zodat bij het activeren van het alarm onmiddellijk communicatie was tussen de beveiliger en de sekswerker. Deze communicatie werd bij het inschakelen van het alarm automatisch opgenomen. Deze opname kon eventueel later bij politieonderzoek natuurlijk goed van pas komen als bewijsmateriaal. Ook was er een zeer uitgebreid camerasysteem die het gehele zandpad in beeld bracht, waardoor kentekenregistratie mogelijk was. En een geavanceerd pasjessysteem. Dit pasjessysteem regelde toegang tot de kamers, de verlichting, de airco, centrale verwarming en registreerde de werktijden. Al deze systemen bij elkaar en de inzet van professionele beveiligers zouden bijdragen aan een veilige werkomgeving voor de sekswerkers. We demonstreerden het alarmsysteem met een gedeelte van de raadsleden in het kantoor en het andere gedeelte van de raadsleden in een peeskamer. Ook lieten we de verschillende types kamers zien; de SM kamer en de peeskamer. Beide waren ze net gerenoveerd. Ze roken zelfs nog nieuw. Allen voorzien van keuken, bad, toilet en airco. Alles was klaar voor gebruik, we wilden zo graag alle sekswerkers weer hun kamer terug geven. De raadsleden waren onder de indruk, dat viel echt wel te merken. Freya was op de goede weg en dat waren mn mede aanvragers ook opgevallen. Er werden roddels verspreid… ik zou zomaar ineens het nichtje van Wegra zijn, de eerste keer dat ik het hoorde moest ik er eigenlijk nog wel om lachen, zo belachelijk was t. Hoe kwamen ze erop?  Ik ging ervan uit dat de de gemeente even wat registers zou induiken om gelijk tot de conclusie te komen dat er geen enkele familieband met Wegra was. Maar nee deze roddel ging een eigen leven leiden en haalde zelfs de krant, en bereikte zelfs de tweede kamer. Ik zal in een ander artikel ingaan op hoe dit verhaal tot stand kwam en welke gevolgen het heeft gehad voor de vergunningsaanvraag.

19 december Raadsvergadering.
De raadsvergadering; deze vergadering hebben we vanaf de publieke tribune bijgewoond. Dit is het grote debat, waar amendementen en moties worden ingediend en besluiten worden genomen. Het debat gaat alle kanten op, van negatief voor de vergunningsaanvraag tot positief voor de vergunningsaanvraag. Het debat begon of het aantal werkplekken niet naar beneden bijgesteld kon worden, dit verzoek kwam van het OM en de politie wegens beheersbaarheid

 

2016-05-08-00.05.13.png.pnggelukkig was de meerderheid van de gemeenteraad tegen een verlaging van het maximum aantal werkruimten. Er werd een Amendement (2013/A88) ingediend om de voorgestelde wijziging van de  APV te schrappen.

2016-05-08-00.07.46.png.png

Het debat ging verder over de mogelijkheid van vervanging van huurster tijdens ziekte of vakantie. In de voorgestelde wijziging was het verboden  een sekswerker gebruik te laten maken van een kamer die al reeds aan een andere sekswerker was verhuurd. Dat maakte het onmogelijk om gebruik te maken van een invalster tijdens ziekte of vakantie. Daarmee breng je de sekswerker onnodig op hoge kosten. Gelukkig zag de meerderheid van de gemeentetaad in dat met deze maatregel de sekswerker onnodig getroffen zou worden en dienden Amendement 2013/A89 in. De voorgestelde wijziging werd gewijzigd in “Het is verboden een prostituee gebruik te laten maken van een werkruimte die reeds aan een andere prostituee is verhuurd, behoudens bijzondere omstandigheden”.

2016-05-08-00.10.14.png.png

 

Het debat ging verder over het beperken van overlast. Om tegemoet te komen aan bewoners van de Breedstraatbuurt is voorgesteld om de voor Hardebollenstraat sluitingstijden in te stellen tussen 02:00 en 08:00. De ChristenUnie dient een Amendement (2013/A90) in om het volgende in de APV op te nemen. “Het is verboden een raamprostitutiebedrijf voor klanten geopend te houden of daarin klanten toe te laten op andere tijdstippen dan van 08:00 tot 02:00”. Dat zou dan niet alleen voor de Hardebollenstraat gaan gelden, maar ook voor de nieuwe locatie. De ChristenUnie vond hiervoor geen steun in de gemeenteraad.

2016-05-08-00.18.09.png.png

Het debat ging verder over maximale verhuurprijzen aan sekswerkers en het maximeren van het aantal ramen per exploitant. Amendement 2013/A91  en Amendement 2013/A92. Het debat over maximale verhuurprijzen kreeg een interessante wending. Eerder werd aangenomen dat de huurprijzen op het Zandpad een vorm van uitbuiting was. Nu de gemeente meer op de hoogte was van de huurprijzen in andere prostitutiegebieden werd wel duidelijk dat het niet simpel was om een maximale huur vast te stellen. Het werd de gemeenteraadsleden steeds meer duidelijk dat de exploitanten ook behoorlijke kosten moeten maken en dat een huur minimaal kostendekkend met een redelijke winstopslag moest zijn. VVD en Leefbaar Utrecht dienden Amendement 2013/91 in.

2016-05-08-00.12.20.png.png

Het volgende Amendement 2013/A92 ingediend door de VVD was in het voordeel voor de vergunningsaanvraag van Freya. De VVD stelde voor om het maximeren van het aantal werkruimten te versoepelen van 20% naar 50% De VVD had de noodzaak begrepen dat het belangrijk was dat alle ramen open zouden gaan. Met twee serieuze vergunningaanvragers had met dit Amendement het volledige Zandpad tijdelijk open gekund, helaas was er verder geen steun voor dit Amendement in de gemeenteraad en werd het verworpen.

 

2016-05-08-00.13.51.png.png

Het debat ging verder over eigendom. Dat de gemeente ondertussen problemen met de eigenaar van de prostutieramen had was duidelijk geworden. De gemeente wilde voortaan eigendom en exploitatie scheiden. Dit vooral om te voorkomen dat opnieuw een hele prostitutielocatie kon omvallen. De SP diende motie 2013/M98 in waarin de SP voorstelde dat de gemeente eigenaar zou worden van prostitutiewerkruimten en deze zouden verhuren volgens Eindhovens model

2016-05-08-00.15.10.png.png

Op het eind van het debat leken alle gesprekken met de politici en de bezichtiging van het Zandpad eindelijk vruchten af werpen, er werd stevig gedebatteert over het tijdelijk openen van de ramen op het zandpad en de Hardebollenstraat. Er kwam steeds meer steun tijdens dit deel van het debat, het bedrijfsplan van Freya kwam ter sprake, de instapcursus en het broodfonds werden geprezen. Uit dit debat rolde de mooitste motie van de avond. 2013/M99, waarin het college werd opgedragen
– de bestemming Zandpad en Hardebollenstraat te handhaven tot het opleveren van een alternatieve locatie,
– daarnaast werd het college opgedragen om mogelijk te maken de ramen op zo’n kort mogelijke termijn weer in gebruik konden worden genomen
– en het college werd opgedragen in gesprek te treden met het waterschap en te bewerkstelligen dat de ligplaatsen behouden bleven voor raamprostitutie zolang de alternatieve locatie niet was opgeleverd.

De gesprekken met de raadsleden hadden wel wat zin gehad, maar natuurlijk hadden we veel meer verloren dan we gehoopt hadden. Onze advocaat bleef in onze vaktermen en zei we worden genaaid! Toch was er een klein sprankje hoop…een tijdelijke opening van het Zandpad en de Hardebollenstraat lag in de mogelijkheden. Het was nog niet voorbij!

24 december publicatie nieuwe APV
Op 24 december werd de APV geplubiceerd en werden we door de juristen van de gemeente uitgenodigd om te komen praten over de gevolgen van het aannemen van de APV op onze vergunningsaanvragen voor het Zandpad en de Hardebollenstraat. Voor het stadhuis stond er een kerstmarkt. Utrecht maakte zich op voor de kerst, gezellig met vrienden en familie feest vieren. Een schril contrast… de sekswerkers die in de periode van april tot en met juli hun werkplek en daarmee hun inkomen en legaliteit verloren hadden probeerden in diezelfde periode te overleven. Geen feest, vaak geen familie om zich heen omdat ze geen geld hadden om die te bezoeken, laat staan voor cadeautjes voor de kinderen. Eenmaal in het stadhuis werd ons onder het genot van een kopje thee de nieuwe APV onder ogen geschoven, en die was er als volgt uit komen te zien.

screenshot_2016-05-08-13-55-23.png

screenshot_2016-05-08-13-55-44.png

Artikel 3.4 .a gaf geen enkel probleem, de gegevens van de onderneming en beheerders hadden wij al aan de gemeente verstrekt, en door de huurcontracten waren we gerechtigd tot het gebruik van de werkruimten. Ook bij het artikel 3.4.3 waarbij het indienen van een bedrijfsplan verplicht was gesteld hadden wij al voldaan. Bij artikel 3.4.4 werd uiteengezet aan welke eisen het bedrijfsplan minimaal moest voldoen. Het leek wel of het bedrijfsplan van Freya als voorbeeld had gediend om tot deze eisen te komen. Het bedrijfsplan behoefde geen enkele aanpassing.

screenshot_2016-05-08-13-56-04.png In Artikel 3.5 zijn de gedragseisen van exploitant en beheerder uiteen gezet. Dit wordt vooral getoest door het inzetten van een integriteitsonderzoek. Dat kan gemeentelijk (gemeeentelijke bibob) maar er kan ook voor worden gekozen om het landelijke bureau bibob in te schakelen. Het landelijke bureau heeft toegang tot meer registers en is een uitgebreid integriteitsonderzoek die 8 weken in beslag neemt en verlengd kan worden met 4 weken. De gemeente was in onze aanvraag al bezig met alle gegevens te verzamelen die nodig zijn voor het landelijke bureau bibob, deze procedure was dus al in gang gezet.

screenshot_2016-05-08-13-56-23.png

Artikel 3.6.2 beschrijft dat het maximaal aantal werkplekken op 162 gesteld is. Dankzij Ammendement 2013/A88 is dit aantal behouden.
Artikel 3.6.4 heeft grote gevolgen voor de aanvraag van het Zandpad. In dit artikel wordt namelijk vastgesteld dat er een vergunning aan een exploitant kan worden verleend voor maximaal 20% van de werkruimten, wat neer kwam op 32 ramen. De aanvragen die Freya had ingediend ging over een totaal van 115 ramen. Ik moest dus afstand van heel wat ramen gaan doen … 83 om precies te zijn. We vroegen bedenktijd…het was een onmogelijke beslissing. 32 ramen op het Zandpad had onze voorkeur, maar was tegelijkertijd ook het meest onzeker. Waterschap had de huurovereenkomsten opgezegd, er was dan wel een motie 2013/M99 ingediend. Maar we wisten niet hoe het Waterschap hier op zou reageren. De 17 ramen op de Hardebollenstraat leken haalbaarder. Maar 17 ramen op de Hardebollenstraat en 15 op het Zandpad was financieel weer onhaalbaar. Dit komt omdat je dan dubbele personeelskosten hebt en die hakken er behoorlijk in. Ik vond dit artikel in de APV een ramp. Niet omdat ik zo graag een grote exploitant wou worden, maar omdat het zou betekenen dat de ramen lang niet allemaal open zouden gaan, waardoor een groot aantal vrouwen, mn collega’s geen kamer kon krijgen. Het was niet eerlijk naar mn collega’s toe om grotendeels nee te moeten verkopen. Voor wie deden we het dan? als je alleen maar nee kunt verkopen? Vreselijk vond ik het.

Artikel 3.10. in dit artikel zijn de weigeringsgronden opgenomen. De vergunning wordt geweigerd indien de expoitant het integriteitsonderzoek (bibob) niet doorstaat.De vergunning wordt ook geweigerd indien het maximum van 20% van de werkruimten is overschreden. Dit had grote gevolgen voor de aanvraag, we hadden te maken met een “absolute weigeringsgrond”. Bij een absolute weigeringsgrond wordt het integriteitsonderzoek (bibob) bij onmiddelijke ingang gestaakt. We moesten dus echt gaan kiezen met welke ramen we de aanvraag voort wilden zetten, anders zouden beide aanvragen sowieso geweigerd worden. De gemeente gaf aan ons enige bedenktijd te geven omdat het om een bijzondere omstandigheid ging, de APV was gewijzigd tijdens de aanvraag.

screenshot_2016-05-08-13-56-47.png

Artikel 3:11.4 wordt de exploitant verplicht een intakegesprek te houden met iedere sekswerker. Het verslag van het intakegesprek maakt deel uit van de verplichte te voeren bedrijfsadministratie. De exploitant is verplicht de werkruimte te voorzien van een deugdelijke alarminstallatie. Aan de punten van dit artikel voldeden we. Het intakegesprek was opgenomen in ons bedrijfsplan, en we huurden veiligheidsinstallaties. Een deugdelijke administratie voeren spreekt natuurlijk voor zich. De exploitant en beheerder dienen te controleren dat er uitsluitend geregistreerde sekswerkers werkzaam zijn in het prostitutiebedrijf. Vermoedens van mensenhandel en andere vormen van uitbuiting dienen direct gemeld te worden bij de politie. Freya is voor een betere samenwerking met politie, gemeente en hulpinstanties, Freya stelt zich op als partner ook dit staat vermeld in het bedrijfsplan.  De eisen voor het huurcontract spreekt voor Freya voor zich, sekswerk is ondernemen.

 

screenshot_2016-05-08-13-57-23.png

Artikel 3:12 Verbod op dwingend bemoeien met de sekswerker spreekt voor zich. De sekswerker is ondernemer, en daarmee eigen baas. Bij een exploitant huurt zij alleen een bedrijfsruimte inclusief voorzieningen.

Artikel 3.13 minimale verhuurperiode van vier aangesloten weken is geen nieuwe regel, er is wel een extra regeling opgenomen. De vervangingsregeling die het mogelijk maakt tijdens ziekte of vakantie de kamer tijdelijk aan een andere geregistreerde sekswerker te verhuren zodat de kosten van een sekswerker die ziek is of op vakantie wil, niet onnodig hoog oplopen.

In Artikel 3.14 zijn sluitingstijden voor de Hardebollenstraat opgenomen. Van 02:00 tot 08:00 moet de Hardebollenstraat gesloten zijn. Een nare maatregel omdat de sekswerker er hard door getroffen wordt, niet alleen in haar portemonnee maar ook wordt zij belemmerd in haar ondernemersvrijheid. Bovendien verhoogt sluitingstijden het risico op een overval, daar kwaadwillenden weten hoelaat de sekswerkers met cash geld hun werkplek op de Hardebollenstraat zullen verlaten.

screenshot_2016-05-08-13-57-46.png

 

In Artikel 3:16 Bleef de registratieplicht gehandhaafd en zelfs aangescherpt ondanks het afkeuren van registratie door de eerste kamer. Er werden ditmaal ook weigeringsgronden voor de registratie opgenomen. De registratie werd in 2010 ingevoerd, maar destijds kreeg je sowieso een registratienummer, ongeacht je niet aan de verdere eisen om een werkplek te mogen huren voldeed. Vanaf nu zou de registratie geweigerd worden;
– wanneer de sekswerker nog niet de leeftijd van 21 had bereikt,
– of er vermoedens waren van gedwongen prostitutie of uitbuiting,
– of niet aan eisen vreemdelingenwet, in het bezit zijn van geldig legitimatiebewijs en een registratie bij de kamer van koophandel.

screenshot_2016-05-08-13-58-15.png

 

In Artikel 3:16a is bepaald dat de nieuwe APV per direct in werking gaat. Dat de aanvraag eerder was gedaan dan dat de APV werd aangenomen maakte hierdoor niks meer uit. We moesten aan de nieuwe APV voldoen om de aanvragen nog een kans van slagen te geven.

screenshot_2016-05-08-13-59-00.png

In de toelichting van de APV is opgenomen dat bij de beoordeling van vergunningsaanvragen rekening wordt gehouden met de feitelijke en economische verhoudingen. Dat wil zeggen dat de eigenaar van de roerende goederen (boten) en onroerende goederen (panden) niet meer dan een redelijke vergoeding mag ontvangen. Ontvangt de eigenaar van de roerende en onroerende goederen meer dan een vergoeding met redelijke winstopslag kan zij worden aangemerkt als mede-exploitant. Wat precies een redelijke vergoeding voor de gehuurde roerende en onroerende goederen bedroeg was volstrekt onduidelijk. Wat wel duidelijk was dat met de nu gevraagde huur de eigenaar van de roerende en onroerende goederen aangemerkt zou worden als mede exploitant. Dit was een probleem, ook dat zou een weigering betekenen.

We spraken met de gemeente af dat we de nieuwe APV op ons in zouden laten werken en zo snel mogelijk op de nieuwe regelgeving terug zouden komen.

31 december 2013
Op 31 december hadden we nog een afspraak met de juristen van de gemeente gemaakt om uit te leggen dat de APV wel heel ernstige gevolgen had voor de aanvraag, maar met name voor de sekswerkers. Natuurlijk zonder enig resultaat de APV was al aangenomen, als daar veranderingen in moesten komen, moesten we bij de politiek zijn en niet bij de ambtenarij. 31 december was ook de allerlaatste werkdag voor burgemeester Wolfsen. We waren blij, we hoopten dat de nieuwe VVD burgemeester een andere koers in zou zetten en wel bereid was aan een snelle opening van de ramen mee te werken. Het Freya team bracht s’avonds een toost op het nieuwe jaar, op de nieuwe burgemeester en op nieuwe kansen. Er was ons veel ontnomen, maar onze hoop niet. Om eerlijk te bekennen waren we doelbewuster dan ooit te voren. Hoe meer we ons genaaid voelden, hoe fanatieker we werden in het proberen te bestijden van het onrecht.

 

 

 

 

screenshot_2016-05-08-13-59-42.png

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Van indienen vergunning tot voorstel wijziging van de APV

Indienen vergunningsaanvraag
Op 7 november 2013 diende Freya twee aanvragen in. Namelijk een aanvraag voor 60 ramen op het Zandpad met dochteronderneming Zandpad Exploitatie BV, en een aanvraag voor 9 ramen op de Hardebolllenstraat met dochteronderneming Hardebollenstraat Exploitatie BV. De reden om twee aparte aanvragen te doen was om in de toekomst te voorkomen dat er opnieuw collateral damage kon ontstaan. Op 12 november 2013 deed ik op beide aanvragen een addendum (toevoeging) van ramen. De aanvraag voor het Zandpad bestond vanaf dat moment uit 98 ramen en de Hardebollenstraat uit 17 ramen.

Op 14 november werden beide aanvragen ontvankelijk verklaard. Dat hield in dat de beide aanvragen in behandeling werden genomen. De aanvraag zou maximaal 12 weken duren en maximaal met 12 weken verlengd kunnen worden. De aanvraag werd bij het vergunningenloket uiterst positief ontvangen en voortvarend behandeld. Binnen een week waren beide aanvragen ontvankelijk verklaard en zal naar Veiligheid, Toezicht, Handhaving (afdeling gemeentelijke bibob) worden gestuurd. Bij het vergunningenloket was ik voorlopig uitbehandeld, de ambtenaar daar vertelde me dat ik binnen enkele dagen de bibob vragenlijst zou ontvangen, wanneer die volledig ingevuld was kon ik een afspraak maken op het stadhuis bij afdeling bibob, daar zou de aanvraag verder behandeld worden.

Metje Blaak
Op RTV Utrecht verscheen een interview met Metje Blaak waarin ze steun uitsprak voor de vergunnningsaanvraag van Freya. Ik voelde me vereerd en besloot haar op Facebook op te zoeken en haar een bericht te sturen om haar te bedanken. Hier rolde een heel leuk gesprek uit en een dag later zat ik bij Metje op de koffie. Het was alsof we elkaar al jaren konden, er was gelijk een klik. Na uren gezellig gekletst te hebben vroeg ik of ze interesse had om onderdeel van Freya uit te maken. Na ons bedrijfsplan door te hebben gespit ging Metje akkoord. Metje is een geweldig mens met ook nog eens heel veel kennis over prostitutie en strubbelingen met gemeenten. Echt een topper!

Bankrekeningen
Afwachtend op de bibobformulieren gaven we Freya verder vorm. We gingen naar de bank om zakelijke rekeningen te openen. We stapten de ING binnen en overlegden onze plannen, statuten, oprichtingsakte en exploitatiebegrotingen. We wilden drie zakelijke rekeningen openen, voor elke BV een rekening.  Freya heeft namelijk twee dochterondernemingen; Zandpad Exploitatie BV en Hardebollenstraat Exploitatie BV. Het gesprek bij de ING verliep goed, ik liep de bank uit met twee bankpasjes, Freya en Hardebollenstraat Exploitatie. Omdat de naam Zandpad veel in het nieuws was geweest, was voor een bankrekening voor Zandpad exploitatie meer onderzoek nodig. Na vijf dagen ontving ik bericht dat de zakelijke bankrekening voor Zandpad exploitatie ook geaccepteerd was en het bankpasje kon komen ophalen. Ik kan dus wel stellen dat we weinig problemen hebben gehad om bankrekeningen te openen.

Bibobformulieren
De bibobformulieren….of liever gezegd het Bibob boekwerk. Het is een heel boekwerk vol met vragen over de bestuurders, leidinggevenden, belanghebbenden, investeringen, bezittingen, financiën, levensgedag justitieel verleden, tot verkeersovertredingen aan toe. Ik schakelde voor het invullen van dit boekwerk de hulp van Wil en uiteraard Nadejda in. Na een dagje zweten en ploeteren met de bibobformulieren konden we dan eindelijk een afspraak maken bij afdeling Bibob om de formulieren met alle bewijsstukken in te leveren. Alle stukken werden gecontroleerd en van stempels met datum voorzien. Ook werd mij vertelt dat ze graag fiscale rapporten van de drie BV’s wilden zien. Dit begreep ik eerst niet. De BV’s zijn niet actief want ze wachten op een vergunning. Er zijn dus geen inkomsten, alleen kosten zoals de bijvoorbeeld de kosten van de notaris. De gemeenteambtenaar legde uit dat zij de fiscale rapporten nodig hadden om geldstromen na te kunnen gaan. Ik moest dus een boekhouder gaan zoeken die een fiscaal rapport moest opmaken over de maanden oktober en november, en dat voor alledrie de BV’s. Ik ging met vol goede moed aan de slag. Ik ging naar een boekhouder en legde uit wat de bedoeling was. Daar gaat natuurlijk een aantal dagen overheen. Het weekend naderde dus was t weer tijd om naar Groningen te gaan. Na de sluiting was ik in Groningen gaan werken. Door de weeks was ik met de aanvraag bezig, in het weekend kon ik alle zorgen weer even vergeten, even een paar dagen geen geregel maar gewoon lekker werken. Ik draaide dan lange dagen en nachten en bleef op de kamer overnachten. Dat was toen nog toegestaan in Groningen. Dat scheelde veel kosten, had ik niet op de kamer mogen overnachten, dan had ik gebruik moeten maken van een hotel, of elke dag 400km moeten afleggen. De regels waren toen gelukkig nog soepel in Groningen. Op zondagnacht reed ik dan weer naar huis om vanaf maandag weer met Freya verder te gaan.

2 december 2013
Op 2 december kwam er plotseling ingijpend nieuws. Ik werd door een gemeenteambtenaar telefonisch op de hoogte gesteld dat Waterschap de huurovereenkomsten van de prostitutieboten had opgezegd. Hierdoor was ik niet langer gerechtigd tot het gebruik van de prostitutieboten. Voor het eerst in mn leven was ik echt even sprakeloos. De raad werd per brief geïnformeerd.

2016-04-24-01.54.36.png.png

Het Zandpad werd ons ontnomen, en wij moesten blij zijn met een nieuwe locatie, die op een stel containers leek… Afschuwelijk. Hoe kon de  gemeente nou verwachten dat we de prachtige boten moesten inleveren voor een stel bovenop elkaar gestapelde containers? Het zou 6 maanden tot een jaar duren maar dan zou die nieuwe locatie er echt zijn, vertelde de gemeente vol trots. We moesten dankbaar zijn dat de gemeente wilde investeren in “schone”prostitutie. Maar dat was nog niet alles…ook de APV ging nog eens wijzigen. En deze APV wijziging was een drastische wijziging.

2016-04-24-02.20.16.png.png

screenshot_2016-04-24-02-24-37.png

screenshot_2016-04-24-02-30-09.png

De voorgestelde nieuwe APV zou van grote invloed zijn op beide aanvragen:

  • Dat exploitanten grotere verantwoordelijkheid zou krijgen, daar kon ik absoluut mee leven. Ik was bereid om alle verantwoordelijkheid te nemen.
  • Het tegengaan van monopolieposities had wel directe gevolgen voor mijn aanvraag, ik mocht volgens de voorgestelde regels nog maximaal 32 ramen exploiteren, ik moest dus afstand gaan nemen van 83 ramen, dat zou dus 166 sekswerkers treffen. Er waren nauwelijks geïnteresseerden voor een vergunningsaanvraag. Er waren 3 kandidaten en dat zijn er nooit meer geworden.
  • De regel wanneer eigenaren meer huur zouden vragen dan de huurwaarde die kan worden afgeleid van de investering met een redelijke kosten en winstopslag wordt aangemerkt als mede – exploitant kun je op verschillende manieren interpreteren. Over deze regel is eindeloos discussie geweest. Wat is nou precies teveel huur?  Dat is aan deze regel op zich niet aan op te merken, en de gemeente wilde daarvoor geen maatstaven vastleggen, omdat zij als gemeente geen maximale huur wilden opleggen.
  •  Leeftijdgrens omhoog van 18 naar 21 jaar. De oude exploitanten van het Zandpad hanteerden al een leeftijdsgrens van 21 jaar, dit had dus geen directe gevolgen voor de aanvraag en de sekswerkers in Utrecht
  • Aanscherpen registratieplicht. Deze regel verbaasde me nog het meest. Registratieplicht was duidelijk afgekeurd door de eerste kamer wegens privacy, en de gemeente hanteert niet alleen de registratie, maar scherpt hem zelfs aan? Als gemeente hoef je je blijkbaar niet aan de wet te houden.
  • Nachtsluiting Hardebollenstraat. Hoe tref je de sekswerker het hardst? Precies door een nachtsluiting in te voeren. Buiten dat je de sekswerker in haar portemonnee treft, is het ook gevaarlijker voor de sekswerker om sluitingstijden in te voeren. Zo zijn de sekswerkers een makkelijke prooi voor overvallers die precies weten hoe laat de dames vertrekken, allemaal rond sluitingstijd. En ook reizen met openbaar vervoer is ‘ s nachts naar vele plaatsen niet meer mogelijk. Sekswerkers mogen in Utrecht volgens de APV maximaal 12 uur werken, maar ik mag de sekswerkers in de Hardebollenstraat maar een shift van 9 uur aanbieden. Het Zandpad mag wel 24 uur dag geopend zijn. Wanneer beide locaties open zijn is er ook nog eens sprake van oneerlijke concurrentie. Maar er was in ieder geval vast gehoor gegeven aan de buurtbewoners, die zouden dan later in de vergunningsaanvraag Hardebollenstraat niet verder voor problemen gaan zorgen werd er gesuggereerd.
  • Maximale huur voor sekswerkers. Natuurlijk moet uitbuiting voorkomen worden. Ook moet er begrepen worden dat raamprostitutie exploiteren nou niet bepaald gratis is. Het inzetten van beveiligers is een enorme kostenpost. De huren in Utrecht waren acceptabel, toch hebben we de huur nog verder kunnen verlagen.

 

De gevolgen voor de aanvraag waren groot, de aanvraag leek zelfs kansloos geworden. De hoop dat we onze werkplekken terug zouden krijgen leek vervlogen, maar in dezelfde brief stond dit over de lopende vergunningsaanvragen…alsof er geen wijziging van de APV en plannen voor een nieuwe locatie speelden.

2016-04-24-03.26.40.png.png

De aanvraag werd ook gewoon verder behandeld. Ik leverde de fiscale rapporten in en we voerden gesprekken met de ambtenaren over vergunningsverlening Zandpad en de Hardebollenstraat. Wel met een dubbel gevoel natuurlijk. Ik wist nu wat er zou gaan gebeuren. Een vergunningsaanvraag zou een heel lastig verhaal worden. Een bekende Utrechter die wel sympathie had voor de heropening van het Zandpad zei tegen me: “Je hebt een advocaat nodig, je moet eens contact met Bernard Tomlow opnemen, wellicht kan hij nog wat voor Freya betekenen”. Dit was een gouden tip.  Sekswerkers kunnen niet zomaar overal terecht. Mr Tomlow nam de zaak onmiddelijk aan. “Dit is onrecht, hiervoor ben ik advocaat geworden” waren zijn woorden. Ik ben mr Tomlow zo dankbaar dat hij de zaak heeft aangenomen.

De APV was nog niet aangenomen, we hadden nog zo’n 14 dagen voordat er een nieuwe APV zou worden aangenomen. Dat betekende dat we in gesprek moesten met politici. Plotseling moesten we politiek gaan bedrijven, met deze APV zou de gemeente de vergunningsaanvraag de nek omdraaien. Terwijl  juist  de gemeenteambtenaar van het vergunningenloket had gezegd “wij bedrijven geen politiek, wij kijken uitsluitend naar de regels” moesten we dus wel politiek gaan bedrijven. Binnen 1 maand was de aanvraag veranderd van “dit is precies wat we willen”   een aanvraag die maximaal 12 weken zou duren naar een APV wijziging en zelfs een nieuwe locatie. De vergunningsaanvraag veranderde in politieke aanvraag. Hoe dit precies ging beschrijf ik hier In gespek met politici, moties en aannemen nieuwe APV.

 

 

 

Media

Tijdens de sluiting was er in de media een onjuiste beeldvorming ontstaan over het Zandpad en de Hardebollenstraat. Burgemeester Wolfsen deed alsof martelingen aan de orde van dag waren op het Zandpad, de exploitanten hielden slecht toezicht, waren van slecht levensgedrag en faciliteerden mensenhandel. 90% van de vrouwen stonden gedwongen achter het raam. Het Zandpad en de Hardebollenstraat waren terecht gesloten alsdus de media. Dit was het beeld waar ik mee te maken kreeg toen ik vergunningsaanvragen voor zowel het Zandpad als de Hardebollenstraat indiende.

Om die beeldvorming enigzins te beïnvloeden realiseerde ik dat er volledige transparantie nodig was, dat hield vooral in uit de anonimiteit treden en mijn verhaal vertellen, mijn verhaal als sekswerker, maar ook mijn verhaal als vergunningsaanvrager. Deze dubbelrol bleek voor de media een interessante te zijn. Na het indienen van de aanvraag begon ik met een select groepje media waar ik al eens eerder contact mee had gehad. Dat waren RTV Utrecht, en de Utrechtse edities van NRC en AD. Met Enzo van het NRC had ik al sinds 2009 contact destijds altijd als Sabrina, nu werd ik geinterviewd als vergunningsaanvrager en dat merkte ik aan zijn manier van vraagstelling. Eigenlijk was het meer een verhoor. Na alle vragen beantwoord te hebben was Enzo overtuigd van mijn goede intenties, dit was eigenlijk de eerste journalist waar ik een goed contact mee bleef onderhouden. De journalisten van RTV Utrecht en het AD wisselden vaak, waardoor je minder contact onderhoud. Enzo kreeg daarom vaak de primeur als er nieuws te melden was. Hierdoor veranderde ook langzaam de beeldvorming bij Enzo. Binnen een paar maanden veranderde er heel veel. Van verguningsaanvraag zandpad, naar opzegging ligplaatsen waterschap, de wijziging van de APV, de presentatie van de tijdelijke locatie en het niet doorgaan van de tijdelijke locatie. De wijzigende regels betreft de hoogte van de huur. Enzo bleef volgen en er aandacht aan besteden.

Er kwam steeds meer media aandacht. De Volskrant, Trouw, Telegraaf, Stadsblad Utrecht, de Stad Utrecht begonnen ook het verhaal op te pikken. Later ook steeds meer tv. Hart van Nederland, EenVandaag, Nieuwsuur, Reporter. En radio. BNR nieuwsradio, Radio 1 op Straat, FunXradio. Sommige interviews gingen goed, andere interviews waren een ramp met als ultieme dieptepunt de uitzending van Pauw.

 

krantjes20media_71880ff9

Media kan je maken en breken. Geen enkel interview is makkelijk, je kan je niet voorbereiden, je weet de vragen van te voren niet, hooguit de insteek en die insteek kán plotseling veranderen. Van sommige interviews heb ik spijt dat ik ze gedaan heb, van andere interviews heb ik spijt dat ik ze niet gedaan heb. Zo is het eens voorgekomen dat ik werd gebeld voor een interview maar die weigerde en dan bleek later Renate van der Zee in die uitzending te zitten…en dan denk ik toch wel even fuck was ik toch maar wél gegaan.

Soms als discussies hoog oplopen wordt mij wel eens verweten mediageil te zijn. Het is dan wel zo dat ik regelmatig interviews doe, maar ik doe zeker niet alle interviews die ik aangeboden krijg. Ik selecteer de serieuze programma’s eruit, de rest weiger ik. Ik krijg veel verzoeken om de situatie in Utrecht komisch te brengen, ik verzeker ze elke keer opnieuw dat er helemaal niks te lachen valt om Utrecht. De situatie in Utrecht is wat mij betreft serieus ernstig en eerder om te huilen dan om te lachen. Het is dus zeker niet zo dat ik van media aandacht geniet.

Het is vooral noodzaak om mediadruk op de gemeente te houden. Zonder mediadruk en juridische druk zou de gemeente Utrecht geen klap uitvoeren in de vergunningsaanvraag van de Hardebolllenstraat. Media is dus noodzaak. Het is als sekswerker gewoon niet leuk om met media in contact te komen. Er zijn de vooroordelen, er is veel knip en plak werk. Je weet nooit hoe je verhaal er uit komt. Er is altijd een risico dat van mn goed bedoelde antwoorden een compleet ander verhaal gemaakt wordt.Je weet nooit hoe belachelijk de media mij of mijn collega’s zal maken, en ik weet nooit wat het interview met mn familie doet.

Alhoewel mn familie me altijd gesteund heeft in de vergunningsaanvraag en de daarbij horende media aandacht is het wel zwaar voor ze.  Vooral voor m’n nichtje HBO student, ze wil lerares worden maar wordt tijdens stages als ze voor de klas staat vaak uitgescholden voor hoer. Niet om haar zelf, maar omdat haar tante een hoer is, zal zij het ook wel zijn. Dat stigma werkt zo ver door dat het niet alleen mij raakt, maar juist mijn familie.

Dan is de beeldvorming van de media in Utrecht betreft het Zandpad en de Hardebollenstraat wel wat bijgedraaid, ik moet bekennen dat ik zelfs goed contact heb met vooral het AD en de Telegraaf, ze volgen me trouw. Bij de telegraaf stond 31 maart zelfs de champagne klaar  voor het geval dat de Hardebollenstraat vergund zou worden.

De landelijke media is een compleet ander verhaal. Zoals de afgelopen dagen de kranten weer vol stonden met opgeklopte cijfers om de klantcriminaliseringswet erdoor te krijgen. De journalisten nemen weer klakkeloos over, doen geen onderzoek,  denken niet na over de gevolgen van zo’n wet en vinden het weer een compleet logische zet. Net als bij de sluiting….dat doet me realiseren dat we wat betreft beeldvorming weer terug bij af zijn. Journalisten hebben de kennis niet, of willen de kennis niet kennen.

 

 

Vallen en opstaan

na de sluiting
Op 25 juli 2013 was het zover, het doek was gevallen voor het Zandpad en de Hardebollenstraat. Daar stonden we dan met 334 sekswerkers plots op straat. De vergunningen van alle exploitanten werden ingetrokken, maar aan de sekswerkers werd geen seconde gedacht. Er werd niet door de burgemeester en ambtenaren nagedacht wat de gevolgen voor sekswerkers zouden zijn. Er werd niet gedacht dat sekswerkers in verweer tegen de sluiting zouden komen want de gemeente deed het immers om de vrouwen te beschermen.
Beschermen…blijkbaar was mijn definitie van beschermen van totaal andere aard dan die van de gemeente Utrecht. De gemeente verstond onder beschermen namelijk het afnemen van een inkomen en een legale werkplek om vervolgens de sekswerkers aan hun lot over te laten. En daarvoor moesten we de gemeente blijkbaar dankbaar zijn.

Ik was de gemeente helemaal niet dankbaar! Sterker nog ik was woedend dat ik op zo’n manier werd behandeld.
Hoe kon het zo zijn dat je in een beschaafd land als Nederland waar sekswerk óók nog eens een legaal beroep is, je zomaar op straat kon worden gegooid? Waar zijn onze rechten?!
Ik begon me zelfs te schamen als Nederlandse tussen mn collega’s. Ze vroegen aan mij: Hoe kan dit gebeuren in Nederland? Ik had er geen antwoord op…ik kon het zelf ook niet geloven. Ik wist t gewoonweg niet. Wat ik wel wist is dat we in actie moesten komen, we moesten van ons laten horen. Dit mocht niet stilletjes in een doofpot verdwijnen dat sekswerkers in Nederland op deze manier behandeld worden. We moesten niet alleen gehoord worden, maar moesten ervoor zorgen dat dit nooit meer zou gebeuren. Een sluiting is te ingrijpend en de gevolgen voor de sekswerkers zijn veel te groot. Sluitingen moet in de toekomst voorkomen worden.

Breuk met de coöperatie
De gemeente riep op aan sekswerkers zelf een aanvraag te doen, dit was natuurlijk bedoeld voor de coöperatie. Ik heb kort deelgenomen aan de coöperatie, maar kwam snel tot de conclusie dat de coöperatie op niets zou uitlopen en besloot na een paar weken de coöperatie (Machas) te verlaten. De reden hiervoor was: De meerderheid van de machas wilden absoluut niet huren van de enig overgebleven raameigenaar (familie de Graaf). Ik zag huren van deze eigenaar als enige optie om het Zandpad weer op korte termijn te kunnen openen. De Machas waren bereid om op een locatie over ongeveer twee jaar in te zetten, voor mij was het absoluut geen optie om twee jaar te wachten op een nieuwe locatie. De Machas en ik stonden mijlenver uit elkaar. Een breuk was onvermijdelijk.

Nieuwe werkplek
Na de breuk met de Machas kon me volledig richten op sekswerk. Ik had een raam gevonden in Groningen. Groningen bood zowel voor als nadelen. Groningen was gezellig, de exploitanten waren vriendelijk. Maar ook nadelen en dan vooral de afstand Amsterdam -Groningen hakte erin. Dus ging ik lange weekenden draaien en overnachten op de kamer wat in 2013 nog was toegestaan in Groningen. De lange nachten, ver van huis drukte me met de neus op de feiten. Door de sluiting zou mijn leven nooit meer hetzelfde zijn. En nu had ik nog een werkplek gevonden. Vele van mn collega’s hadden niet eens een werkplek gevonden. Of schaarste op ramen óf een raam in een raambuurt die volledig uitgestorven was. Mede daardoor kon ik me niet neerleggen bij de sluiting. Wat zou het toch fijn voor alle sekswerkers zijn om weer op het Zandpad te kunnen werken.
Burgemeester Wolfsen bleef ook maar herhalen dat het Zandpad weer gewoon open zou gaan wanneer er een aanvraag zou worden ingediend die voldeed aan de vergunningseisen. Er moesten huurcontracten komen met de eigenaren van de boten van het Zandpad en de panden in de Hardebollenstraat, dan zou er zo weer vergund worden. En dat gaf hoop!

Wil en haar onvoorwaardelijke steun
Een paar dagen na de breuk met de Machas nam ik nog eens contact op met Wil Post. Wil voerde namens de Machas de onderhandelingen met familie de Graaf, dit was echter op niks uitgelopen omdat de Machas de huurcontracten hadden geweigerd. Ik zei tegen Wil dat ik t jammer vond nu ik geen onderdeel meer van de Machas was, ook geen steentje meer kon bijdragen om een heropening te bewerkstelligen. Het lastiger dan gedacht was om me bij de sluiting neer te leggen. Ik zei lachend: kon ik zelf maar die huurcontracten afsluiten. Wil nam dit uiterst serieus en zei: “het is niet makkelijk, maar ook niet onmogelijk. Ik zal je onvoorwaardelijk steunen” en stuurde het emailadres van Don de Graaf. Ik besloot er nog even over na te denken en ging verder met werken. Na een half uurtje dacht ik: ach Fuck it, een mailtje is zo gestuurd…kan t proberen…waarschijnlijk zal hij hem toch nooit beantwoorden….niet geschoten is altijd mis.
Ik stuurde een heel simpel mailtje, waar ik eigenlijk nooit antwoord op had verwacht. Ik schreef dat ik de Machas had verlaten en vroeg of het mogelijk was om zelfstandig de onderhandelingen verder te voeren. Twijfelend drukte ik op de verzenden knop.

Ik liet Wil weten dat ik de email had verstuurd, werkte mn make up bij en kroop weer achter mn raam in Groningen. Sjanste wat met potentiële klanten en ineens klonk daar het meldingssignaal van mn telefoon. Er was een email binnen gekomen. Ik kon het niet geloven…het was een email van Don de Graaf. Don de Graaf schreef dat het mogelijk was om in gesprek te gaan ten behoeve van de exploitatie van het Zandpad en de Hardebollenstraat. En stelde een aantal afspraakmogelijkheden voor. Drie dagen later voerde ik in een café in Bussum het eerste gesprek met Don de Graaf. Ik onderhandelde over de huurprijs, de voorwaarden, stelde vragen en vertelde over mijn visie voor het Zandpad. Het was mogelijk om 60 ramen op het Zandpad en 9 ramen op de Hardebollenstraat te huren. De andere ramen in bezit van familie de Graaf zou Marc Kramer de andere aanvrager gaan huren. Ik zei tegen de Graaf dat ik er nog even een nachtje over wou slapen.
Het was natuurlijk niet niks. Het was een kans maar tegelijkertijd een groot risico. Een vergunningsaanvraag betekent opoffering van je anonimiteit, wanneer het doel bereikt wordt is het de opoffering dubbel en dwars waard geweest. Bij falen en een definitieve weigering van de vergunning zou het inhouden dat mijn naam dermate “prostitutiebesmet” is geraakt en daarmee mn persoonlijke leven schade zal lijden. Back to normal is er nooit meer bij.

Natuurlijk nam ik weer contact met Wil op en vertelt over de mogelijkheden van het huren van het Zandpad en de Hardebollenstraat, maar ook mijn angsten bij het falen van de aanvraag. Wil zei dat er voor een aanvraag als deze lef nodig is en herhaalde dat ze me onvoorwaardelijk zou steunen . We wilden het onrecht bestrijden, het onrecht dat sekswerkers op straat konden komen te staan, terwijl zij sowieso niks fout hadden gedaan. De gemeente mocht niet zo makkelijk van ons afkomen. We moesten in ieder geval blijven vechten. Opgeven was gewoonweg geen optie.
Een aanvraag zou een grote gok zijn, maar wel een gok die genomen moest worden.

oprichten van een bedrijf
Met alleen huurcontacten kunnen afsluiten kun je natuurlijk geen aanvraag doen. Er moest eerst een bedrijf worden opgericht. Na de slechte ervaringen in de coöperatie besloot ik voor een BV te kiezen, maar dan wel een BV die handelt in het belang van haar huursters > de sekswerkers.
Een bedrijf oprichten begint met het kiezen van bedrijfsvorm en een bedrijfsnaam. Ik wou een toepasselijke naam. Ik kwam op Freya, de Germaanse godin van lust en seksualiteit.
Het was tijd geworden om de BV daadwerkelijk op te richten, daarvoor moet je naar de notaris. Bij de notaris werden de statuten, de aandelen en de oprichtingsakte opgemaakt en door mij ondertekend. Na goedkeuring van het handelsregister werd Freya exploitatie BV op 17 oktober een feit.

eisen vergunningsaanvraag
Ik had nu een bedrijf opgericht en had de mogelijkheid om 69 ramen te huren op het Zandpad en de Hardebollenstraat. Wil en ik maakten een afspraak bij het vergunningenloket. We vertelden de betreffende ambtenaar dat wij een akkoord hadden bereikt met familie de Graaf,  hierdoor konden wij 60 ramen huren op het Zandpad en 9 in de Hardebollenstraat. De gemeenteambenaar glimlachte en zei: “dit is goed nieuws, dit is precies wat we willen. We vonden het jammer dat het de Machas niet gelukt was, maar dit verandert alles! Ik ga na dit gesprek gelijk de burgemeester op de hoogte stellen!” De ambtenaar stelde me op de hoogte aan welke eisen de aanvraag moest voldoen. De aanvraag viel op moment nog onder de APV (Algemene plaatselijke Verordening) uit 2010, in oktober 2013 was er namelijk nog geen nieuwe APV. Waar de aanvraag aan moest voldoen: De aanvrager moest in het bezit zijn van huur of koopcontracten, de beheerders werkzaam voor de onderneming moesten van te voren gescreend worden door de gemeente. Een nieuwe eis was het bedrijfsplan, daar waren nog geen richtlijnen voor. Ik werd wel gewezen op een link van de gemeente Amsterdam, dit was een handreiking voor het schrijven van een bedrijfsplan. Bij de gemeente Utrecht  bestond zoiets nog niet want hier was nog niet eerder mee gewerkt. Ook de wet BIBOB zou voor het eerst worden ingezet. Burgemeester Wolfsen had in een eerder gesprek tijdens de demonstratie aangegeven dat een Bibob onderzoek voor sekswerkers helemaal niet nodig was, sekswerkers waren immers al geregistreerd. Ik had niks te verbergen dus maakte niet zo’n punt van de wet Bibob. Van het bedrijfsplan was ik op de hoogte, ik had in mijn Machas tijd vernomen dat het bedrijfsplan een eis kon gaan worden, daar schrok ik dus niet van.

Wat ik zorgwekkender vond is dat ik beheerders moest aannemen, en wel voordat er een vergunning zou komen. Iedereen die werkzaam is in de onderneming moet namelijk gescreend worden en op de vergunning staan. Daadwerkelijk personeel aannemen en contracten afsluiten terwijl het bedrijf nog niet actief was zag ik als een risico. Een betere optie was om een overeenkomst met de andere vergunningsaanvrager Marc Kramer, die een beveiligingsbedrijf runde aan te gaan. De bedoeling was dat Marc en ik allebei ramen zouden exploiteren aan zowel het Zandpad als in de Hardebollenstraat. Ook het kantoor zouden we beiden gezamenlijk huren. Het leek dan ook een goed idee om samen op te draaien voor de kosten van de beveiliging, om deze dan ook optimaal te kunnen regelen op zowel het Zandpad als de Hardebollenstraat. Nu de grootste zorg was weggenomen besloot ik de aanvraag door te zetten.

Uitbreiding team en het schrijven van het bedrijfsplan
Alleen is maar alleen. Natuurlijk was Wil daar om me te adviseren maar toch miste ik een tweede sekswerker in Freya. In de Machas had ik Nadejda leren kennen, een sterke, zelfstandige Bulgaarse vrouw, die weet wat ze wil. Ik kon haar voor de sluiting niet, maar was haar in de Machas erg gaan waarderen. Ik had de Machas verlaten en had daarmee de Machas gekwetst. Van de meeste Machas destijds kreeg ik boze berichtjes toen ik Freya lanceerde, maar van Nadejda niet. Nadejda belde me op om te vragen of ik zin had om een bakkie koffie met d’r te drinken. Ze vond dat ik een verstandig besluit genomen had. Tijdens de koffie vertelde ze dat ze geen geloof had in een nieuwe locatie en vroeg of ze zich bij mij kon voegen om samen de boten te openen. Toeval? Waarschijnlijk moest t zo zijn. Nadejda en ik vullen elkaar goed aan en vertrouw Nadejda voor 100%. Samen staan we sterk.

Het schrijven van het bedijfsplan was niet zo’n grote opgave. Het is geschreven door het oog van de sekswerker. Hoe kunnen wij als exploitant zorgen dat de sekswerker zo prettig mogelijk werkt? En hoe zorg je ervoor dat je niet te maken krijgt met slachtoffers van gedwongen prostitutie? Hoe kunnen wij als exploitant een steentje bijdragen aan betere rechten voor de sekswerker? Wij kwamen op een instapcursus, niet doorbetalen van de kamerhuur bij ziekte en vakantie, bij langdurige ziekte een beroep kunnen doen op een uitkering vanuit de BV, het BroodFonds. Wij vinden dat je pas goed kan handelen in het belang van de huursters – de sekswerkers, wanneer je weet wat er precies leeft. Daarom verdienen vaste huursters een stem bij Freya. Het motto van Freya is door sekswerkers voor sekswerkers.

 

20160327_010536

Tekenen van de huurcontracten en indienen van de vergunningsaanvraag
Op 6 november 2013 tekende ik bij de advocaat van familie de Graaf de huurcontracten voor 60 ramen op het Zandpad en 9 ramen in de Hardebollenstraat. Het was de bedoeling dat Marc Kramer ook zou komen om de contracten van de overige ramen van familie de Graaf te tekenen. Marc Kramer kwam niet opdagen, de reden hiervoor is mij nog steeds onbekend. Hierdoor kwamen er weer een aantal ramen vrij wat zonde was want  dat zou betekenen dat niet het hele Zandpad en niet de hele Hardebollenstraat open zou gaan.

Op 7 november 2013 diende ik de aanvraag voor 69 ramen in. De aanvraag bestond uit: Oprichtingsakte, statuten, aandelenregister, uittreksel handelsregister, huurcontracten, beheerdersformulieren, overeenkomst met beveiligingsbedrijf, het bedrijfsplan en een exploitatiebegroting. De gemeenteambtenaar controleerde de stapel papieren en stuurde het door naar de jurist die moest beoordelen of het bedrijfsplan en de aanvraag ontvankelijk of niet kunnen worden verklaard. Wanneer dit zou gebeuren zou ik daar een brief over ontvangen en dan zal ook het Bibob onderzoek in gang worden gezet

Ik vond het natuurlijk belangrijk dat alle ramen vergund zouden worden dus vertelde de gemeente dat er weer een aantal ramen vrij waren gekomen. Ik vroeg de gemeenteambtenaar hoe zij er tegenover zouden staan als Freya die ramen ook zou gaan huren. De ambtenaar antwoordde dat er geen maximum zat aan het aantal ramen per vergunning zolang het quotum van 162 maar niet werd overschreden. Wel werd er in het stadhuis gesproken over het tegengaan van monopolieposities maar dat was slechts politiek. Ik hoefde me daar geen zorgen over te maken. Bij een aanvraag bedrijven we geen politiek maar kijken we uitsluitend of de aanvraag aan de eisen en of regelgeving voldoet.

Na aanleiding van dit gesprek tekende ik op 12 november een addendum op de huurcontracten van 6 november. Dat hield in dat ik vanaf 12 november 98 ramen huurde op het Zandpad en 17 in de Hardebollenstraat. Ik voegde deze huurcontracten toe aan de lopende aanvraag. Korte tijd daarna werd de aanvraag ontvankelijk verklaard en in behandeling genomen.

Hoorzitting

Vandaag 25 februari 2016 diende de hoorzitting die gemeente Utrecht had ingelast om de bezwaren van de omwonenden van de Hardebollenstraat nog eens te horen. Na de bezwaren uit de buurt gehoord te hebben, mocht Freya deze bezwaren weerleggen.

Omdat de hoorzitting openbaar was voel ik me vrij om een aantal passages uit pleidooi van Freya hier te plaatsen.

IMG_20160226_000603

Collateral damage

Relevant is ook nergens uit de monitors Breedstraatbuurt van de afgelopen zes jaar blijkt dat er sprake is van enige relatie tussen de activiteiten van sekswerkers in de Hardebollenstraat en criminele activiteiten. De Hardebollenstraat is uitsluitend gesloten als gevolg van een beslissing betreffende het Zandpad, waar de Hardebollenstraat niets mee van doen had.

Verder is relevant dat al sedert 70 jaar sekswerkers actief zijn op de Hardebollenstraat en opvalt dat op de site van de stichting melding gemaakt wordt van een boek “De ideale Buurt”, geschiedenis van de Breedstraatbuurt; een beschrijving vanaf de Middeleeuwen tot 1988 waar nergens in negatieve termen over de sekswerkers, die toen al 45 jaar werkzaam waren in de Hardebollenstraat, gesproken wordt. Dat geeft aan dat opgepast moet worden om emotie voor feiten te laten prevaleren.

Normaal beroep

In de de zienswijze valt op dat nergens concreet aangegeven wordt in welke mate de in het bestemmingsplan toegelaten activiteit rechtens relevant inbreuk maakt op de leefbaarheid. Freya stelt vast dat er sprake is van een hetze-stemming  tegen de beoogde activiteit. Dat is het grootste probleem in deze kwestie. Iedereen vergeet dat het beroep van sekswerker juridisch al sedert 2000 een normaal legaal beroep is. Dit betekent dat Freya zich niet moet verbergen, vanwege een intolerante Umwelt, maar dat al die protesteerders zich misschien wel eens de vraag moeten stellen: zijn deze 300 sekswerkers niet enorm de dupe geworden van een groteske maatregel van de vorige burgemeester en hebben zij niet het recht om hun werk op een normale wijze uit te oefenen in een gebied waarin het bestemmingsplan zulk werk toestaat? Ik lees dat de PvdA-fractie de gemeente oproept de V&D-medewerkers die hun baan verloren zijn te ondersteunen. Toen de 300 sekswerkers bijna 3 jaar geleden van de ene dag op de andere dag hun baan verloren, werd die oproep niet gedaan. Toen werd er geroepen dat Freya zelf aan de slag moest.

Monitors

Gesuggereerd wordt dat de aanwezigheid van sekswerkers in de Hardebollenstraat voor sluiting de reden was voor de overlast uit de buurt

Freya citeert met genoegen uit de monitor Breedstraatbuurt. Die heeft de afgelopen zes jaar vanaf 2008 vier keer plaatsgevonden. Die evaluatie geeft een heel ander beeld. Evident blijkt dat van de 14 onderdelen van freqent ervaren overlast de raamprostitutie iedere keer onderaan de lijst staat. In 2008 wordt bijvoorbeeld geluidsoverlast met 83% gekwalificeerd en raamprostitutie met 17%. De aanwezigheid van het dak en thuislozen doet 57% en blijft (let wel) tot op heden ongeveer hetzelfde percentage houden, rondom de 55%. Ook cafés en restaurants scoren bijna het dubbele van raamprostitutie. De vraag dringt zich dan op: waarom worden die activiteiten niet gesloten? Is dat niet discriminatie? Meten met 2 maten?

Psychische overlast

Over de 17% (prostitutiegerelateerde klachten) is ook nog het volgende te zeggen. Niet onaannemelijk is dat dit percentage gerelativeerd moet worden, omdat een deel van de geenquêteerden, zoals de Hoge Raad dat noemt, last heeft van “psychische” overlast. Psychische overlast kan als volgt gedefinieerd worden: van psychische overlast aan de zijde van de omwonenden is sprake in het geval het gedrag van de sekswerker als storend wordt ondervonden, zonder dat valt vast te stellen dat dit het gevolg is van laakbare gedragingen van de sekswerker, maar van persoonlijke omstandigheden aan de zijde van de omwonenden. Of, zoals in een commentaar op een later arrest  van de Hoge Raad werd aangegeven: “Bij de vraag of burengerucht moet worden getolereerd gaat het met name over de vraag wat verstaan moet worden onder abnormaal gebruik: de daaraan verbonden hinder hoeft niet te worden geduld; die welke verbonden is aan een normaal gebruik van de zaak in kwestie wel”

Zo is het maar net!

Onaanvaardbare overlast

In de zienswijze wordt gesteld: “Wij zullen alle middelen inzetten om te zorgen dat onze buurt verlost blijft van de onaanvaardbare overlast die een magneet als raamprostitutie onhherroepelijk veroorzaakt” 

Als raamprostitutie, die onderaan de ladder van 14 onderdelen van overlast in de buurt staat, al zo gekwalificeerd wordt, dan staat de buurt nog grote veranderingen te wachten. Immers drugsgebruik doet ook na vertrek van de raamprostitutie 64%. Jongeren op straat (59%) weg ermee!, verkeersoverlast? (56%) oprotten! Terassen? (12%) Ben je helemaal gek geworden? Weg ermee!! Sluiten! Alles Sluiten!! Iedereen lacht, wat een absurd idee, maar Freya is de dupe vanwege selectieve intolerantie want daar zit het probleem. Het gaat niet om de leefbaarheid van de buurt, maar om de intolerantie.

Overlast na sluiting gestegen

Uit al die cijfers over overlast  na sluiting (2014) blijkt dat de sluiting van de ramen in juli 2013 het klimaat slechts marginaal heeft veranderd. De rommel op straat is zelfs met 7% gestegen. Mensen die uitgaan veroorzaken zelfs meer overlast dan in 2011. Verkeersoverlast is gestegen met 9% en de dak en thuislozen met 10%, terwijjl 1% stijging inzake overlast cafés, restaurants en snackbars.

Dempende invloed

Je zou zelfs de stelling aandurven dat de aanwezigheid van sekswerkers een dempende invloed had op de overlast.Wat dat betreft is er zeer goed nieuws als de Hardebollenstraat weer opengaat

Njet, njet, njet

Daarbij komt dat Freya al 2,5 jaar investeert in contacten en netwerken met de politie, de gezondheidszorg (HAP) en ook voortdurend contact heeft gezocht met de indieners van de zienswijze. Op alle mogelijke wijzen heeft Freya geprobeerd om met de stichting afspraken te maken. De stichting nam alleen maar een onleefbaar standpunt in van “njet, njet njet!” Iemand die zich zo opstelt, roept al snel het imago op van het absolute gelijk. Het wordt dan een geloofswaarde en daar voelt moeilijk mee te communiceren.

Interessant is het argument met verwijzing naar ondernemers. Ook hier redeneert de stichting selectief. Een legaal beroep als sekswerker mag niet in verband met een kinderdagverblijf, maar een coffeeshop met gedoogstatus is geen enkel proleem. De stichting wil een Breedstratbuurt die een volwaardig deel van de historische binnenstad wordt. De stichting wordt op haar wenken bediend. Sekswerkers waren vanaf de Romeinse tijd verbonden met Utrecht. De vlag moet uit dat de sekswerkers de draad weer opppakken.

Leefbaarheid

In een stad als Utrecht is diversiteit uitgangspunt. Wil je het in de stad uithouden dan zul je tolerant moeten, want alleen met een brede instelling ga je niet iedere dag zuur door het leven. Ieder  heeft recht op zijn eigen mening , maar leefbaarheid in de zin van de APV is niet afhankelijk van ja of nee stemmers. Het zijn geen verkiezingen, maar een kwaliteitscriterium waar kwalitatieve argumenten aangedragen moeten worden voor de bepaling of al dan niet de leefbaarheid onaanvaardbaar wordt. Zou de stichting wel in overleg zijn gegaan met Freya, dan zou de stichting begrepen hebben dat zowel Freya als degene die zegt de stichting  te vertegenwoordigen feitelijk hetzelfde belang hebben, namelijk een leefbare buurt.

Daarnaast heeft de Gemeente enorme wettelijke instrumenten om bij overlast in te grijpen, zeker gezien de geschiedenis is de Gemeente schatplichtig en verdient Freya een eerlijke kans.

De gemeente gaf na de hoorzitting aan voor 1 april een definitief besluit te nemen of de raamprostitutie terugkeert in de Hardebollenstraat.

Een paar fragmenten zijn door de buurtbewoners gefilmd, het filmpje daarvan is hier te bekijken fragment hoorzitting